Søkeresultat

Tøm filter
Distanse
less than  km
from 

Man kan per nå kun bruke opp til 3 filter samtidig

Viser 200 av 581 resultater

Gamlehusa på Tistel

Gardsbruk / Farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
I gardstunet på Tistel står tre gamle bygningar som er restaurerte, det er stovehus, bu og stabbur. Desse husa vitnar om byggje- og bumåte i eldre tid...

Hopstock motell og mannen bak

Folk og samfunn
Losji / Accommodation
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Sommaren 1957 vart eit av dei fyrste motella i Noreg teke i bruk i Vik i Sogn. Det var hotelleigar Mons Thorsen, som hadde vore i Amerika og sett mote...

Vassreguleringsanlegget på Nummedalsstølen

Industri, energi og naturressursar
Støl / Mountain farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Harald Nummedal bygde i 1930 eit sjølvregulerande anlegg for vasstilførsel på Nummedalsstølen. Anlegget gav jamn tilførsle av vatn til gardane i Numme...

Skulehuset på Seljedalen

Skulehus / School building
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
På Seljedalen i Vik står eit lite skulehus, ei typisk skulestove frå siste halvdel av 1800-talet. Skulen er for lengst lagd ned, og vert nytta som gre...

Galleri Vinjum

Galleri / Gallery
Publisert: 02.02.2000
Author: Ingvar Vikesland
Galleri Vinjum er ei kunstsamling etter aurlendingen Johannes Vinjum (1930 - 1991), ei gåve frå familien til Aurland kommune. Utstillinga har fast pla...

Seljedalsbotnen i Vik

Støl / Mountain farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Inst i Seljedalen ligg Seljedalsbotnen. Her var det tidlegare støl med godt beite. No er det mykje tilvakse med skog. Det er eit nokså "vilt" område s...

Fengselet i Vik

Fengsel / Prison
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Det er berre eitt fengsel i Sogn og Fjordane, og det ligg i Vik. Fengselet vart bygt i 1864....

Vikjahalli - ungdomshuset i Vik

Folk og samfunn
Forsamlingshus / Assembly house
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Vikjahalli vart bygd i 1910 og teken i bruk i januar 1911. Ungdomshuset er eit av dei største ungdomshusa i fylket, med 600-700 sitjeplassar....

Talkmølla i Framfjorden

Fabrikk / Factory
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
I Framfjorden var det rike førekomstar av talk, og i 1907 tok dei til med talkproduksjon i bygda. I 1984 tok førekomstane slutt, og eventuell utvinnin...

Gruvedrift i Framfjorden

Gruve / Mine
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Råstoffet til talkmølla i Framfjorden fann ein i bygda, og på Le og Dale har det vore stor gruvedrift. Gruvedrifta er det slutt på fordi førekomstane ...

Le i Arnafjorden

Gardsbruk / Farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Garden Le er ein bratt høgdegard, 300 moh, som merkjer seg ut med eit svært rikt kulturlandskap. Her har gamle driftsmåtar vore nytta heilt til vår ti...

Finnabotnen

Grend / Hamlet
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Finnabotnen, inst i Finnafjorden på sørsida av Sognefjorden, er ei fråflytta og veglaus grend. Finnabotnen er eit ynda mål for båtturistar og andre so...

Gamle Tennevegen i Arnafjorden

Samferdsle
Veg / Road
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Ein eldgamal buføre- og kløvjeveg, som er intakt, finst i Arnafjorden. Ingen veit kor gamal vegen er, men vegen er i god stand og eignar seg godt til ...

Alrekstølen

Busetnad, bygd, by
Støl / Mountain farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Alrekstølen ligg i Stølsheimen, like ved grensa til Høyanger kommune og Hordaland. Stølen er grundig oppmålt og nedteikna, og stølshusi er restaurerte...

Fridtjov-statuen på Vangsnes

Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
På Vangsnes står det ein kjempestatue av Fridtjov den frøkne. Denne statuen er ei gåve frå keisar Wilhelm II av Tyskland og vart avduka 31. juli 1913....

Gjestgivargarden på Vangsnes

Losji / Accommodation
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Det har truleg vore gjestgiveri på Vangsnes heilt frå 1600-talet. På gjestgivarstaden er det att ei gamlestove og eit nyare hus. Husa representerer kv...

Vangsnes som jektesenter

Bygd / Village
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Vangsnes var eitt av hovudseta for jektefarten i Sogn, rundt 1890 var det 17 sognejekter heimehøyrande på Vangsnes....

Løytnantstova i Feios

Bolig / Residence
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Løytnantstova ligg på garden Fedje i Feios. Dette er eit stovehus frå fyrste halvdel av 1700-talet....

Bergheim i Feios

Gardsbruk / Farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Bergheim er fremste garden i Åfetdalen i Feios. På garden er det mange gamle hus, og kornbrotet har ein særmerkt byggjemåte....

Astridstova i Feios

Bolig / Residence
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
I bakkane ovanfor butikken i Osen i Feios står det ei gamal stove som vert kalla Astridstova. I denne stova har det budd folk som vart kalla strandsit...

Steinhuset på Lunde i Feios

Bolig / Residence
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
På Lunde i Feios er det eit stovehus som er bygt av stein. Det er einaste stovehuset av stein som finst i Vik kommune....

Otterhjell i Fresvik

Gardsbruk / Farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Garden Otterhjell i Fresvik har mange gamle bygningar, og på garden er det ei stor samling av gamalt verktøy og gamle reiskapar. Dei gamle tinga er av...

Fangstanlegg i Fresvikfjella

Steingjerde / Stone fence
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
På Handadalseggi, 1400 m o.h., er der fangstanlegg for rein. Anlegga har store dimensjonar. Her finn ein dyregraver, bogstille, bægje, murar, skremmes...

Notanaustet i Fresvik

Sjøbu / Sea house
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
I Fresvik står eitt av dei få notanausta som er att i Indre Sogn. Det tilhøyrde Bøtun notlag og var i bruk til 1960-talet. I 2000 var det planar om å ...

Jordalsvegen - stølsveg

Samferdsle
Veg / Road
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Jordalsvegen er gangvegen frå Fresvik til Jordalen, der fresvikjene har fjellstøl. Å komma dit er ein svært lang tur, det går 6-7 timar og avstanden e...

Bautasteinen ved Fresvik kyrkje

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Ved kyrkja i Fresvik står det ein høg bautastein som vart reist 17. mai 1913. Bautasteinen vart reist til minne om dei 10 frå Fresvik som var med i kr...

Tjørehjellar i Fresvik

Jordbruk / Farming
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
I Fresvik har tjørebrenning vore ei viktig attåtnæring, i bygda finst det spor etter ca. 40 tjørehjellar....

Snøskred tok to liv

Skred / Avalanche
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
I 1914 omkom ein far og sonen hans etter å ha vorte tekne av ei snøskreda ved Klepp i Fresvik, då dei var på veg til støls med materialar....

Tolleiv-grava i Grønlid

Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Tolleiv i Grønlid var ein einebuar og rudningsmann. Han grov grav til seg sjølv på Fresvikåsen. Seinare er det sett opp minnestein over han der....

Storskreda på Nese i 1811

Folk og samfunn
Skred / Avalanche
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
2. desember 1811 var det ei stor skredulukke på Nese i Arnafjorden. Skreda kravde 45 menneskeliv....

Vikafjellsvegen

Samferdsle
Veg / Road
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
I 1957 vart vegen mellom Vik og Voss opna. Det var ein lang og hard kamp før det vart veg over Vikafjellet....

Fyrste skulehuset i Vik

Skulehus / School building
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Eitt av dei fyrste skulehusa som vart bygde på landsbygda i Noreg, vart reist i Vik i 1741. Det var presten Anders Daae som for eigne pengar bygde sku...

Det fyrste kraftverket i Vik

Kraftstasjon / Power plant
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Fyrste kraftverket i Vik vart bygt i Refsdal i 1913. Vik var då mellom dei fyrste bygdene i fylket som fekk kraft til allment bruk. Kraftverket i Vik ...

Vik hermetikkfabrikk - Sardinen

Næring og handverk
Fabrikk / Factory
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Vik Hermetikkfabrikk starta i 1920 og var i drift til 1966. Sysselsettinga kunne vera opp mot 60 personar i sesongen....

Arkeologen Anders Nummedal

Person / Person
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Anders Nummedal (1867-1944) frå Vik var ein kjend forskar og arkeolog. Det var han som oppdaga Fosna- og Komsakulturen. Han avdekka også fleire steina...

Kartografen Ivar Refsdal

Person / Person
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Ivar Refsdal (1866-1939) frå Vik i Sogn var ein kjend kartograf, - "en kartograf av Guds nåde", kalla professor Edvard Bull han. Atlasa til Refsdal va...

Biletvevaren Kjerstina Vangsnes

Person / Person
Publisert: 07.07.1999
Author: Aud Ross Solberg
Kjerstina Vangsnes (1867-1915) vart eit kjent namn i kunstnarkretsar her i landet, på slutten av 1800-talet. Som kunstveverske vart ho oppfatta som ei...

Olav Hoprekstad - lærar og forfattar

Person / Person
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Olav Hoprekstad (1875-1965) var lærar, forfattar og bygdebokskrivar. Han er ein av dei nynorske dramatikarane som har fått flest stykke oppførte på te...

Løparkongen Mensen Ernst

Person / Person
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Mensen Ernst, eller Mons Monsen Øyri (1795-1843), var ein husmannsgut frå Fresvik som har vorte kalla løparkongen og den største langdistanseløparen g...

Ekserserplassen Viksmoen

Busetnad, bygd, by
Ekserserplass / Drill ground
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
I Vik var det ekserserplass frå 1726 til 1898, i 172 år. I 1898 vart Viksmoen lagt ned, og ny ekserserplass vart Bømoen på Voss....

Målstriden i Vik

Språk og kunst
Strid / Strife
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Målstriden i Vik var uvanleg hard, kanskje hardare enn i noka anna bygd i Sogn og Fjordane. Striden varte frå rundt 1890 til kring 1930, men hardaste ...

Siste avrettinga i midtre Sogn

Historisk hending / Historical event
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Laurdag 5. april 1845 kl. 10.00 på førmiddagen fann den siste halshogginga i midtre Sogn stad, i Fresvik. Det var Ingeborg Olsdotter Grønlien som vart...

Liktvorane - vaktpost under krigen

Folk og samfunn
Krigsplass / War site
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Liktvorane ligg der Vikjabukti tek til, og staden vart nytta som vaktpost både av nordmenn før og av tyskarar under siste verdskrig....

Hauglum - Sagi

Gardsbruk / Farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
I 2000 er det lite att av det gamle Fresvikgodset. Garden Hauglum ligg der godset var,- garden vert og kalla Sagi sidan der frå gamalt av har vore eit...

Klyngetun i Vik

Grend / Hamlet
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
I Vik som andre stader låg husi i klyngetun før utskiftingane i siste halvdel av 1800-talet. Det er att restar av klyngetun nokre stader i Vik, det gj...

Storbrann på Vikøyri i 1922

Brann / Fire
Publisert: 07.07.1999
Author: Arne Inge Sæbø
Siste storbrannen på Vikøyri fann stad 20. januar 1922, då 39 hus strauk med....

Prestesteinen i Leikanger

Monument / Monument
Publisert: 07.06.2000
Author: Hermund Kleppa
Prestesteinen, med namnet på alle Leikangerprestane i perioden 1522-1975, står på ein liten parkeringsplass utanfor Leikanger kyrkje. Ein av dei, Erik...

"Verdens lengste kraftledningsspenn"

Kraftoverføring / Power transmission
Publisert: 07.06.2000
Author: Hermund Kleppa
Sognefjordspennet er namnet på fire høgspentkablar som kryssar Sognefjorden like aust for Hermansverk. I låg kveldssol er dei svære kabelbogane godt s...

Minnestein over Hans Vigdal

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.06.2000
Author: Hermund Kleppa
Ved Dale kyrkje står det ein vel 4 meter høg stein på ei av gravene. På steinen er det hogge inn HANS VIGDAL 1855-1903. Emnet til steinen vart kila ut...

Løypestreng i Fatla – med jording

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
År 2015: «Siden kabelen ruster og treverket råtner vekk, vil også løypestrengene være forsvunnet som kulturminne om en del år.» (Wikipedia). Leikanger...

Fylkesbaatane – prolog til dampskipsbryggja i Seimsdalen

Fylkesbåtane
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Boka Dampen og kaia (1998) omtalar fire fire båtstoppestader i Årdalsfjorden: Årdalstangen lengst inne i fjorden, Naddvik (Vikadalen) på sørsida, Ofre...

Kraftstasjonen i Hagane – teknisk kulturminne

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Frå Henjabrua, på vegen til Kleppa, er det råd å sjå kraftstasjonen til tidlegare Leikanger kommunale elektrisitetsverk. Sommaren 1930 arbeidde folk p...

Sigurd Eldegard

Musikk / Music Musikkverk / Musical work
Publisert: 06.02.2024
Author: Synnøve S. Bjørset
Sigurd Eldegard (1893-1963) frå Årdal var ein av dei fremste spelemennene i Sogn på 1900-talet....

Kunstverk i tre ved ved Sogn Fjordmuseum, Kaupanger

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Skulpturen skal egge fantasien – enhver skal finne sin båt, og glede seg ved linjenes spill mot den dramatiske bakgrunnen. Hvor finne man vakrere kul...

Minneplate på lerketre på Hermansverk

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Tre lever ikkje i det uendelege, heller ikkje dei som har fått minneplate eller fredningsskilt festa på stammen. Av ulike grunnar kjem alle tre før el...

Sjur Hesjevoll

Folk og samfunn
Musikk / Music Musikkverk / Musical work
Publisert: 06.02.2024
Author: Synnøve S. Bjørset Harald Hesjevoll (1946 - )
Sjur Hesjevoll (1914 - 1994) var ein framifrå hardingfelespelar frå Jostedalen, og ein av dei viktigaste spelemennene i dette området på 1900-talet....

Per Sandnes - "Grevle-Per"

Musikk / Music Musikkverk / Musical work
Publisert: 06.02.2024
Author: Synnøve S. Bjørset
Per Sandnes (1858-1945) er ei sentral kjelde for folkemusikken i Lærdal, og ein av få hardingfelespelarar det er dokumentert musikk etter i dette områ...

St. Thomasklokkene på Filefjell

Musikk / Music Musikkverk / Musical work
Publisert: 06.02.2024
Author: Synnøve S. Bjørset
St. Thomasklokkkene på Filefjell er namnet på ein av våre mest kjende og kjære slåttar, og ofte blir den nemnd som perla blant lyarslåttane. Spelemenn...

HM Kong Haakon VII og Skogselskapet i Sogn og Fjordane 1936

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Kongen på tur innover Sogn i dag. Med skogselskapets representanter». Det var Høyanger Avis si overskrift på oppslag i avisa 27. mai 1936. Fylkesbaat...

Palnabjørka – spor etter freda tre

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Leikanger har mange store og særmerkte tre. Historikar Anders Ohnstad skreiv om eitt av dei i 1947, den vidgjetne Skrivareiki, eller berre Eiki. «Og h...

The Norwegian barn i England – bygd i Vik 1908

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
30. mai er ein dato engelske riksaviser gjerne hentar fram ei hending i 1960: innbrotet hjå Sophia Loren og ranet av juvelar verdt tre millionar krone...

Skogrekruttskule bygde bruer i Henjadalen

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
År 2016: Turgåarar, joggarar, syklistar og alle andre som ferdast på vegen inn Henjadalen passerer fire betongbruer. Den første går over Høgaloftåna e...

Jens Høgheim

Musikk / Music Musikkverk / Musical work
Publisert: 06.02.2024
Author: Synnøve S. Bjørset
Jens Høgheim (1817-1886) frå Fresvik blir i folkemusikkhistoria oftast nemnd for Jens Fresvik eller «Skrangle-Jens», og ulike kjelder vitnar om at han...

Tre kunstverk av Skule Waksvik i Aurland

Monument / Monument
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Sogn og Fjordane har minst sju arbeid av bilethoggaren Skule Waksvik. Tre av dei er å sjå i Aurland kommune; tre dyreskulpturar; eit reinsdyr, ein bjø...

Lekanger Afholdsforening

Publisert: 06.02.2024
Author: Per Olav Bøyum
23. november 1880 samla ein del folk seg på Husabø for å stifte ei fråhaldsforeining i Leikanger prestegjeld. Bakgrunnen var ei oppfatning av at drukk...

MS«Vestkraft» - på oppdrag i Esefjorden 1963

Kraftoverføring / Power transmission
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Ein dag i oktober 1963 kunne folk sjå ein farkost i Esefjorden ingen hadde sett maken til, i alle høve ikkje i Esefjorden: ein tidlegare militær landg...

A/S Fjærlandstunnelen

Samferdsle
Veg / Road
Publisert: 06.02.2024
Author: Per Olav Bøyum
«Kampen for vegutløysing for Fjærland er ei lang historie. Det ei soge med mange voner og store vonbrot, lovnader og luftslott og politikk. Tanken om ...

Dampprammen «Viken» - rutefart Bergen-Sogn 1869

Rederi / Shipping company
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
2. desember 1858 byrja reiarlaget Nordre Bergenhus Amts Dampskibe (frå 1919 Fylkesbaatane i Sogn og Fjordane) rutefart Bergen – Sogn. Etter kvart prøv...

Den norske Nordhavsekspedisjonen i Sognefjorden 1876 – DS "Vøringen"

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
År 1876 fanst det to dampskip med namnet «Vøringen». Det eine var eit jerndampskip, bygd 1861 i Hull. Det andre var eit tredampskip, bygd 1872 i Berge...

Nynorsk i Sogn og Fjordane - Fraa Sogn

Litteratur / Litterature
Publisert: 30.08.2007
Author: Bjarnhild Samland
Fraa Sogn er eit resultat av Olav Sande si systematiske innsamling av munnleg tradisjon. Noko er også dikta av Sande sjølv. Førestillingar frå 1800 ta...

Nynorsk i Sogn og Fjordane - Svartfjellsønerne

Språk og kunst
Litteratur / Litterature
Publisert: 30.08.2007
Author: Bjarnhild Samland
I Holmenkollen, som er eit av Noregs fremste nasjonalsymbol, står tre æresvakter; Kong Olav, Fridtjof Nansen og Henrik Angell. Dei to første kjenner m...

Fossegrimen - fyrste teaterstykket på nynorsk på Nationaltheatret

Sagn / Legend
Publisert: 30.08.2007
Author: Bjarnhild Samland
Fossegrimen av Sigurd Eldegard er ei av dei mest kjende av dei første skjønnlitterære bøkene på nynorsk frå Sogn og Fjordane. Det skuldast nok den suk...

Skreda i Ese i 1928

Skred / Avalanche
Publisert: 29.10.2001
Author: Gunnar Urtegaard
Ese-gardane ligg på begge sider av Ese-elva. Elva kjem frå dei mektige fjellområda Vindreken og Grisagrøegga. Grisagrø-skreda er årviss og losnar på n...

Årdal Koparverk

Industri, energi og naturressursar
Gruve / Mine
Publisert: 07.07.1999
Author: Oddvar Natvik
Ein junidag i 1700 var to årdalsbønder på reinsdyrjakt i fjellet mellom Seimsdalen og Fardalen. Oppe på Grøndalsfjellet, godt 1500 m o.h, la dei merke...

Om dampskipet «Vangsnæs»

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Våren 1904 byrja det privateigde dampskipet «Vangsnæs» rutefart Bergen – Sogn. Båten var ny og tilhøyrde eit aksjeselskap. I tida 1904-1926 gjekk «Van...

Storm på Sognefjorden i 1909

Folk og samfunn
Ulukke / Accident
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Dramatisk oppslag i avisa 1ste Mai, fredag 24. desember 1909, med kjelde «Bergen igaarkveld: «OMKOMMEN KOMMUNELÆGE? (…) Kommunelæge Adolf Heiberg, Lei...

IOGT losje Baldershage

Publisert: 06.02.2024
Author: Per Olav Bøyum
I 1910 fekk den internasjonale IOGT-rørsla ein avleggjar på Leikanger. Baldershage kom i ei tid då kampen mot alkohol stod svært sterkt her i landet....

Den fyrste song - om eit femte vers

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Per Sivle sitt dikt "Mor", eller best kjent som "Den fyrste song eg høyra fekk", har fire vers. Eit femte vers har frå tid til anna vore med, og om ei...

Stegastein

Utsiktspunkt / Viewpoint
Publisert: 18.09.2007
Author: Trude Knutzen Knagenhjelm
Utsiktspunktet og rasteplassen Stegastein ligg på Aurlandsvegen som er ein del av det nasjonale turistvegprosjektet til Statens Vegvesen. Plassen ligg...

Minnestein over romanifolk (taterar) i Vik

Folk og samfunn
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Heidra dei reisande» står som overskrift i Sogn Avis på oppslag om avduking av ein minnestein på Vikøyri, laurdag 20. august 2016. «dei reisande» ell...

Om ei drukningsulukke i Lustrafjorden år 1875

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Laurdag 29. juli 1928 drukna 11 menneske i Luster. «En forfærdelig ulykke i Lusterfjorden» var overskrifta på nyhendeoppslaget til avisa «Sogningen» (...

Kvinnefossen i Leikanger

Folk og samfunn
Foss / Waterfall
Publisert: 31.05.2007
Author: Hermund Kleppa
År 1900 skildra topografen Amund Helland elva Kvinna i Leikanger med desse knappe orda: ".. et kort vasdrag, der løber sydover - og som styrter ud i S...

100 år i Lunden – slektstreff på Slinde

Slekt / Family
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa Jon Lidal
Laurdag 22. mai 2010 var det slektstreff i Lunden på Slinde, så og seia på dagen 100 år etter at Kristi og John Lidal kom hit som nye eigarar. Slektst...

Amerikabrev frå Øvre Amla

Historier om migrasjon
Litteratur / Litterature Utvandring / Emigration
Publisert: 06.02.2024
Author: Per Olav Bøyum
I 1894 fekk godseigar Hans K. Heiberg på Øvre Amla post frå Gunhild, ei kvinne som hadde tenestegjort hjå han før ho flytta til Amerika med familien s...

Eit barnedrap i Luster i 1796

Folk og samfunn
Publisert: 06.02.2024
Author: Per Olav Bøyum
Ein aprildag i 1796 rodde Johanna Larsdotter ut på fjorden ved Dale i Luster saman med dei to små borna sine. Etter nokre åretak greip ho fyrst dotter...

Mikkel Larsson Stenehjem - smed i Sogndalsfjøra

Folk og samfunn
Publisert: 06.02.2024
Author: Per Olav Bøyum
Mikkel Larsson Stenehjem var smed i Sogndalsfjøra i om lag 40 år, og etterlet seg tre protokollar som til saman er spanande dokumentasjon om eit handv...

Skulevegen Tenningåsen - Eitorn

Samferdsle
Skule / School
Publisert: 06.02.2024
Author: Per Olav Bøyum
Den veglause garden Tenningåsen ligg høgt og fritt på litt over 300 meter, rett ved innlaupet til Fjærlandsfjorden. Borna på denne høgdegarden fekk mo...

Telegraflina over Jernhetta

Telefonline / Telephone line
Publisert: 17.10.2001
Author: Oddkjell Bosheim
Telegraflina over Jernhetta på fjellet mellom Lærdal og Aurland vart bygd i 1859 som ein del av telegrafsambandet mellom Oslo og Bergen. Dette var den...

Meistersmeden i Marifjøra - Erik Øvrebø

Busetnad, bygd, by
Publisert: 04.12.2007
Author: Hermund Kleppa
- Han var ein legende som folk hugsar enno. Det var Gudrun Vigdal sine ord hausten 2007 om smeden Erik Øvrebø. Han var fødd i 1873 på Øvrebø i Gaupne,...

Bokbyen i Fjærland

Busetnad, bygd, by
Butikk / Shop Detaljhandel / Retailer
Publisert: 11.12.2007
Author: Per Olav Bøyum
I juni 1996 opna kulturminister Åse Kleveland Den norske bokbyen i Fjærland, den åttande i Europa og den fyrste i Norden. Den vesle tettstaden Mundal ...

Heidersteikn til jordmor - Bertha M. Nes på Veitastrondi

Busetnad, bygd, by
Minne / Reminder
Publisert: 03.01.2008
Author: Hermund Kleppa
Ein dag i august 1927 var redaktøren i avisa Sogningen på besøk på Veitastrondi. I eit større stykke etterpå stod det også noko om jordmora i bygda, B...

Over Jostedalsbreen til Fjærland: Hotel Mundal og den tidlege turismen sett gjennom ein bretur i 1896

Næring og handverk
Nordfjord Sogn Bre / Glacier Fjell / Mountain Hotell / Hotel Reise / Travel Turisme / Tourism
Publisert: 08.06.2026
Author: Aurora Myro
Seinsommaren 1896 legg eit reisefølgje med britiske turistar ut på ei ferd frå Olden over Jostedalsbreen til Fjærland. Gjennom skildringar i framandbo...

Bygda Frønningen

Busetnad, bygd, by
Bygd / Village
Publisert: 23.10.2007
Author: Trude Knutzen Knagenhjelm
Bygda Frønningen ligg mellom Revsnes og innløpet til Aurlandsfjorden, og høyrer til Lærdal kommune. Bygda grensar mot Kaupanger og Fresvik langs fjord...

Nårekista

Busetnad, bygd, by
Naturformasjon / Natural structure
Publisert: 10.12.2001
Author: Oddkjell Bosheim
Nårekista er namnet på ein stein som ser ut som ei kiste med lok. Han ligg i vegkanten ved den gamle postvegen frå 1600-talet. Kista er "opna" og botn...

Minnesmerke over russiske krigsfangar

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Tretten russiske krigsfangar miste livet i Årdal under 2. verdskrigen. Dei vart gravlagde på krykjegarden ved Årdal kyrkje. I 1951 reiste bygdefolket ...

Bygda Fresvik

Arkeologi
Bygd / Village
Publisert: 12.11.2007
Author: Trude Knutzen Knagenhjelm
Kjerringholet er ei lita hole som ligg ni meter over havet på nordsida av Blomvågen, på garden Blom i Øygarden kommune. Funn kan tyda på at hola var i...

Stadnamn i Årdal

Busetnad, bygd, by
Plass / Spot
Publisert: 07.07.1999
Author: Andreas Bjørkum
Kva er eit stadnamn? Den enklaste tydingi er å seia at eit stadnamn er eit namn på ein stad, men kva er då ein stad? Ordet stad får vanleg desse tydin...

Vassbygdi

Busetnad, bygd, by
Grend / Hamlet
Publisert: 12.11.2007
Author: Trude Knutzen Knagenhjelm
"Sognefolket som bor over dette Vand, kaldes Vassbygder og siden strekker Prstegjeldet sig østefter op hvor Veyen gaa til Hallingdal i Aggershus Stift...

Bygda Flåm

Busetnad, bygd, by
Bygd / Village
Publisert: 12.11.2007
Author: Trude Knutzen Knagenhjelm
Bygda Flåm og Flåmsdalen, som til saman utgjer Flåm sokn, ligg i inste enden av Aurlandsfjorden. Frå å vere ei nokså typisk vestlandsbygd med større o...

Aurlandsvangen

Busetnad, bygd, by
Bygd / Village
Publisert: 12.11.2007
Author: Trude Knutzen Knagenhjelm
Omgrepet Aurlandsvangen femner her om eit stort område, tilsvarande Vangen sokn. Dette innbefattar gardane langs fjorden frå Skjerdal til Otternes, sa...

Grenda Stalheim

Arkeologi
Grend / Hamlet
Publisert: 12.11.2007
Author: Trude Knutzen Knagenhjelm
Ostrabakkjen ligg 6,5 meter over havet, like innanfor Foldrøyhamn på Bømlo, ved utløpet av Foldrøyvatnet. Då helleren var i bruk, var Foldrøyvatnet e...

Lyster Sanatorium - Harastølen

Folk og samfunn
Hotell / Hotel Sjukehus / Hospital
Publisert: 21.05.2025
Author: Ottar Starheim
Lyster Sanatorium var eit av dei største spesialsjukehusa i landet og var frå 1902 tuberkulosesjukehus for heile Vestlandet. I seinare tid har by...

Per Ivarson Undi

Historier om migrasjon
Utvandring / Emigration
Publisert: 28.05.2025
Author: Per Christian Underhaug
Familien var dei fyrste som utvandra frå Sogn....

Brevet frå Jonas Wessel Crøger

Folk og samfunn
Kvinner og likestilling Skule Skule / School
Publisert: 03.07.2025
Author: Anett Ytre-Eide
Sommaren 1843 kom det eit brev til Leikanger formannskap. Brevet var frå personellkapellan Jonas Wessel Crøger i Bergen, og handla om planane han hadd...

Turisme i Fjærland

Næring og handverk
Bre / Glacier Cruiseskip / Cruise ship Dampbåt / Steamer Fjord / Fjord Hotell / Hotel Reise / Travel Turisme / Tourism
Publisert: 26.09.2025
Author: Aurora Myro
Hotel Mundal var eit av dei hotella som vart grunnlagde på grunn av den aukande turismen på Vestlandet mot slutten av 1800-talet. Hotellet vart grunnl...

Julerefleksjonar frå ein utvandrar

Folk og samfunn
Jul Utvandring / Emigration
Publisert: 16.12.2025
Nordmenn som utvandra til USA på 1800- og første halvdel av 1900-talet fekk nok mange store og små kultursjokk. Mange sende brev heim til familie og v...

Folkemusikken i Årdal

Busetnad, bygd, by
Musikkinstrument / Musical Instrument Musikk / Music
Publisert: 07.07.1999
Author: Liv Fridtun (1970 - )
Folkemusikken i Årdal kjenner vi i dag gjennom gode musikarar frå Årdal som har vidareført tradisjonane. I Årdal finn ein mange kjelder både om song o...

Fossane i Nærøydalen

Busetnad, bygd, by
Foss / Waterfall
Publisert: 15.11.2007
Author: Trude Knutzen Knagenhjelm
Dei store fossane inst i Nærøydalen, Sivlefossen og Stalheimsfossen er kjende attraksjonar og døme på større elvar som tidlegare rann mot Voss. Dette ...

Bogelia

Ver og klima
Publisert: 02.10.2018
Author: Amalie Skjold Mathiassen Frida Riple Forsberg Judith Margrete Vestre
Sikringsområde for Statens Vegvesen etter sørpeskredhendingar. Radarovervaking og stenging av vegen på kort varset....

Fossane i Nærøyfjorden

Ver og klima
Foss / Waterfall
Publisert: 15.11.2007
Author: Trude Knutzen Knagenhjelm
Nærøyfjorden kan skilte med så mange som 25 større og mindre fossar. Av desse reknast Kjelfossen som den viktigaste, men fleire andre er òg verdt å ne...

Fossane i Flåm og Aurlandsfjorden

Busetnad, bygd, by
Foss / Waterfall
Publisert: 15.11.2007
Author: Trude Knutzen Knagenhjelm
I Flåmsdalen og i Aurlandsfjorden finst det både kjende og ukjende fossar som pregar landskapet. Nokre av desse er blant dei mest kjende turistattraks...

Huldafossen i Fresvik

Busetnad, bygd, by
Foss / Waterfall
Publisert: 15.11.2007
Author: Trude Knutzen Knagenhjelm
Huldafossen i Fresvik er rekna som ein av dei viktigaste fossefalla innanfor Nærøyfjorden Verdsavområde. Fossen ligg i Huldabotnen, aust for Fresvikbr...

Beitelen

Busetnad, bygd, by
Fjell / Mountain
Publisert: 15.11.2007
Author: Trude Knutzen Knagenhjelm
Beitelen er eitt av dei fremste kjennemerka i Nærøyfjorden verdsarvområde. Den særmerkte fjelltoppen er òg eit godt utsiktspunkt over fjordsystemet....

Engelske soldatar - frå Årdal til Florø våren 1940

Busetnad, bygd, by
Besøk / Visit
Publisert: 04.01.2008
Author: Hermund Kleppa Bjarne Haugnes
Laurdag 11. mai 1940 gjekk to menn opp Moadalen frå Øvre Årdal for å møta ei gruppe engelske soldatar. Gruppa var på flukt frå Gudbrandsalen mot kyste...

Garden Naddvik

Busetnad, bygd, by
Gardsbruk / Farm
Publisert: 09.01.2008
Author: Vibeke Lia
I Vikadalen i Årdal er det spor etter menneske heilt attende til steinalder, men det er fyrst tidligast i bronsealder, og i alle fall i jarnalderen at...

Dagfinnsteinen ved Årdal kyrkje

Busetnad, bygd, by
Historisk monument / Historical monument
Publisert: 07.01.2002
Author: Hermund Kleppa
Ved Årdal kyrkje på Årdalstangen står fire minnesteinar. Dagfinnsteinen er nær 700 år gamal. Han står oppreist på høgre sida av kyrkjegardsporten, tet...

Vetane i Lærdal

Busetnad, bygd, by
Varde / Cairn
Publisert: 18.12.2001
Author: Oddkjell Bosheim
Signalsystemet med å tenna bål for å varsle ufred, har røter langt attende i historia. Skriftelege kjelder fortel at det var i bruk på 900-talet. Syst...

Gravhaugane på Ytre Moa

Arkeologi
Historisk plass / Historical site
Publisert: 24.01.2008
Author: Kari Larsen
I tillegg til 6 hustufter, ligg der 20 gravhaugar og ein bautastein på Moaterrassen. Nokre av gravhaugane ligg mellom husa, men fleirtalet av dei er s...

Sogndal

Publisert: 20.04.2020
STADER I KOMMUNEN >Sogndal kommune ligg på nordsida av Sognefjorden og består av tre tidlegare kommunar – Balestrand, Leikanger og Sogndal – som gj...

Vik

Publisert: 20.04.2020
STADER I KOMMUNEN >Vik ligg på sørsida av Sognefjorden og er blant kommunane i midtre Sogn. Lengst i aust ligg småbygdene Fresvik og Feios på terra...

Lærdal

Publisert: 20.04.2020
STADER I KOMMUNEN >Lærdal kommune ligg på sørsida av Sognefjorden i området kring sidearmen Lærdalsfjorden og dalføret Lærdalen. Lærdal har eit svæ...

Luster

Publisert: 20.04.2020
STADER I KOMMUNEN >Luster ligg på begge sider av Lustrafjorden, som er inste armen av Sognefjorden. På vestsida strekkjer to dalføre, Veitastrond o...

Ytre Moa - livet i og mellom husa

Historisk plass / Historical site
Publisert: 24.01.2008
Author: Kari Larsen
Det er funne eit rikt utval av gjenstandar på Ytre Moa - både pryd og nyttegjenstandar. Gjenstandane fortel om daglegliv og verke på garden; om korlei...

Tekstilreiskap og tekstiltilverking

Verktøy / Tool
Publisert: 24.01.2008
Author: Kari Larsen
Det er eit markert innslag av tekstilreiskap i gjenstandsfunna frå Ytre Moa. Saman med kjennskap til beitetilhøve, funn av reiskap til sanking av for ...

Kjøkenreiskap og matstell

Kjøkkenutstyr / Kitchen accessory
Publisert: 24.01.2008
Author: Kari Larsen
På Ytre Moa utgjer kjøkenreiskap og utstyr til matlaging ei interessant gruppe gjenstandar, som både kvar for seg og samla kan gje oss innblikk i kvar...

Smykke og personleg utstyr

Tilbehøyr / Accessory
Publisert: 24.01.2008
Author: Kari Larsen
Det er funne få, men likevel ulike typar smykke og personlege gjenstandar på Ytre Moa. Desse gjenstandane viser mellom anna at dei som budde på Ytre M...

Vetti - fjellgarden i Utladalen

Busetnad, bygd, by
Gardsbruk / Farm
Publisert: 25.01.2008
Author: Vibeke Lia
Ved innseilingen til Vågen i Bergen ligger Holmen, som i middelalderen var stedet for både kongsgård og domkirke. ...

Aurland

Publisert: 02.07.2020
STADER  I KOMMUNEN >Aurland utgjer indrefileten av fjord-og fjell-landskapet i indre Sogn. Kvart år besøkjer over ein million turistar kommune...

Fylkesmannen i Sogn og Fjordane - historikk

Folk og samfunn
Litteratur / Litterature
Publisert: 03.03.2008
Author: Hermund Kleppa
På Holmen stod Kristkirken, middelalderens storslåtte katedral. Her lå også biskopens bygninger og anlegg, i tillegg til dominikanerklosteret. ...

Sogn og Fjordane fylke - Fylkesmann Seip si fylkessoge

Litteratur / Litterature
Publisert: 31.03.2008
Author: Hermund Kleppa
I 1958 kom fylkesmann Hans Seip si bok Sogn og Fjordane fylke - eit tilskot til kommunalsoga ut. Utgjevinga var ei storhending (men som merkeleg nok f...

Spelemannen Olav Sperle

Folk og samfunn
Musikk / Music Person / Person
Publisert: 17.01.2002
Author: Liv Fridtun (1970 - )
Jostedalen i Luster er eit av dei områda i Sogn og Fjordane der tradisjonane framleis vert haldne levande. Folkemusikken i dalen står sterkt her, og e...

Sogns Iskompagni i Skjolden

Handel / Trade
Publisert: 18.04.2008
Author: Hermund Kleppa
Sogns Iskompagni i Skjolden, Norway - beste sort is - produsert frå eit stort og hypermoderne anlegg! Det er hovudbodskapen på Sogns Iskompagni sitt b...

Ytre Moa - viktig busettingshistorie

Historisk plass / Historical site
Publisert: 24.01.2008
Author: Kari Larsen
Ytre Moa er rekna som eit særleg interessant anlegg i norsk kulturhistorie - av fleire årsaker. Dette er eit av få hittil kjende busetnadsfunn frå vik...

Krigsgrav ved Hopperstad stavkyrkje

Tru og livssyn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 21.04.2008
Author: Hermund Kleppa
Vik kommune har fire krigsgraver, - i Fresvik, Feios, Vik og Arnafjord. Christian Fredrik Fasting Aall vart dømd til døden av tyskarane og henretta på...

Fyrste fotografen i Vik - Fotografistinde Emilie Lexau

Busetnad, bygd, by
Person / Person
Publisert: 14.01.2008
Author: Elin Storøstevik
Emilie Lexau (1865-1932) frå Bremanger etablerte seg i ung alder som den aller fyrste fotografen i Vik. Seinare flytte ho til Bergen og fotograferte d...

Sogns Iskompagni - om ein særeigen rest

Industri, energi og naturressursar
Lagerhus / Storehouse
Publisert: 18.04.2008
Author: Hermund Kleppa
I åra 1894-1913 dreiv Sogns Iskompagni isproduksjon i Skjolden. Dei frakta isen ut fjorden på to måtar, med dampskip og i lektarar. Då verksemda gjekk...

Lokalhistorisk senter i Aurland

Museum / Museum
Publisert: 07.07.1999
Author: Ingvar Vikesland
Lokalhistorisk senter held til i det gamle Heradshuset på Aurlandsvangen. Senteret tilbyd ei rekkje utstillingar og tenester til publikum. Av tenester...

Laterna magica

Musikkinstrument / Musical Instrument
Publisert: 14.08.2009
Author: Elin Storøstevik
Laterna Magica eller såkalla ”magiske lanterner” vart først omtala på 1500-talet. Det ”magiske” ved desse lanterne var at dei projiserte bilete måla p...

Takk og helsing til vegsjef Alf Torp

Samferdsle
Person / Person
Publisert: 21.08.2009
Author: Hermund Kleppa
Alf Torp var vegsjef i Sogn og Fjordane i åra 1937-1956. Då han slutta, vart det laga til ei vakker takke-helsing: - ei mappe med helsingsord, undersk...

Fire kyrkjer på Systrond i mellomalderen

Tru og livssyn
Kyrkje / Church
Publisert: 01.09.2009
Author: Marit Anita Skrede
Det var fire kyrkjer i Leikanger i mellomalderen. To av desse var truleg stavkyrkjer; Henjum og Hamre, medan to var steinkyrkjer; Njøs og Leikanger ky...

Høgdegarden Sinjarheim i Aurlandsdalen

Busetnad, bygd, by
Gardsbruk / Farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Anders Gjerde
I Aurlandsdalen finn ein fleire nedlagde gardar, ein av desse er Sinjarheim. Garden ligg høgt og fritt på eit høgdedrag med gjel, juv og fossar på all...

Sparebanken Sogn og Fjordane på Hermansverk

Næring og handverk
Forretningsbygg / Commercial building
Publisert: 13.02.2002
Author: Hermund Kleppa
Leikanger Sparebank, skipa 1864, gjekk 1. april 1988 med i den fylkesomfattande Sparebanken Sogn og Fjordane. I 1992 flytte banken inn i næringsbygget...

En grav - viet til solgudens tegn

Historisk plass / Historical site
Publisert: 22.09.2009
Author: Hermund Kleppa
Den 16. november 1909 hadde Sogns Tidende ei notis om eit interessant gravfunn på Nornes. Konservator Haakon Shetelig hadde vore på staden. Det var ei...

Brevegen AS - til Nigardsbreen

Samferdsle
Veg / Road
Publisert: 22.09.2009
Author: Hermund Kleppa
”Her har det vori lite gjort til denne tid, men vilkåri er her. Naturi er skiftande med brear og fjell, fossar og vatn og mildt og sterkt i fager same...

Messingstake i Feios - blikkbarokk

Kyrkjekunst / Church art
Publisert: 22.09.2009
Author: Hermund Kleppa
På garden Tjønn i Feios har dei ein spesiell lysestake. Han skal ha vore brukt i den gamle kyrkja som vart riven i 1866, og så etterpå vorte selt på a...

Garden Stigen

Gardsbruk / Farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Åsmund Ohnstad
Stigen ligg på vestsida av Aurlandsfjorden, kring 200 meter søraust for Beitelen og innløpet til Nærøyfjorden. Garden ligg bratt opp frå sjøen, kring ...

Garden Nedbergo

Gardsbruk / Farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Åsmund Ohnstad
Nedbergo ligg på austsida av Aurlandsfjorden, 3-400 meter nordaust for Undredal. Garden ligg heller bratt opp frå sjøen, 540 moh. Oppå berget er det e...

Bakka kyrkje

Tru og livssyn
Kyrkje / Church
Publisert: 07.07.1999
Author: Torkjell Djupedal Sigurd Vengen Anders Gjerde
Bakka kyrkje er ei langkyrkje i tre som ligg i grenda Bakka ved Nærøyfjorden. Kyrkja, som har 200 sitjeplassar og er teikna av arkitekt Christian Henr...

Kyrkja på Rygg

Kyrkje / Church
Publisert: 07.07.1999
Author: Ingvar Vikesland
Rygg ligg like ovanfor Aurlandsvangen. Her ligg tomta etter ei stavkyrkje som truleg vart bygd kring år 1130. Området nærmast kyrkjetomta, mot vest og...

Skulekrinsar og skulehus i Aurland

Skule / School
Publisert: 07.07.1999
Author: Ingvar Vikesland
Aurland har mange fjell og fjordar. Skulevegane før var gjerne lange, og kunne vera farlege om vinteren. Såleis vart det mange skulekrinsar, med "pend...

Bleiklindi i Nærøyfjorden - botanisk merkeleg kulturtre

Plante / Plant
Publisert: 02.02.2002
Author: Hermund Kleppa
Inst inne i Nærøyfjorden, eit kort stykke frå sjøen rett over fjorden frå Bakka, står Bleiklindi. Eit merkeleg tre som i 1910 vart freda ved kongeleg ...

Ferdslevegen opp Sværaskardet

Samferdsle
Veg / Road
Publisert: 11.03.2009
Author: Hermund Kleppa Gunnar Urtegaard
Garden Sværen ligg inst i Sværefjorden. Frå innmarka går det ein godt merka sti opp Sværaskardet og vidare nordover forbi Torsnesstølen til riksvegen ...

Lensmannsgarden, Lensmannsstova og Tinghaugen på Onstad

Gardsbruk / Farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Ingvar Vikesland
Onstad var tidlegare sentrum i Aurland. Her budde lensmannen, og her var tingstaden. Her ligg hovudbygningen på garden og Lensmannsstova....

Klokkargarden - kyrkjelydshuset i Leikanger

Tru og livssyn
Bolig / Residence Skulehus / School building
Publisert: 05.02.2002
Author: Hermund Kleppa
Kyrkjelydshuset Klokkargarden i Leikanger står ved riksvegen rett opp frå kyrkja. Huset vart opphavleg bygd som kombinert bustad og skulehus. Då det p...

Olav den heilage - Olavs-kjelde på Røysa

Sagn / Legend
Publisert: 07.05.2009
Author: Hermund Kleppa
Kong Olav Haraldsson fall i slaget på Stiklestad 29. juli 1030. Eitt år seinare vart kongen gjort til helgen og vart seinare kjend som Olav den heilag...

Prestegard frå Leikanger på Norsk Folkemuseum

Bolig / Residence
Publisert: 29.05.2009
Author: Hermund Kleppa
I 1911 reiv dei den vel 150 år gamle prestegarden (prestebustaden) på Leikanger. Materialane blei sendt austover til Kristiania, første delen av vegen...

Prestegardsnaustet

Sjøbu / Sea house
Publisert: 07.07.1999
Author: Ingvar Vikesland
Prestegardsnaustet er ein av dei eldste bygningane på Aurlandsvangen, eit stort, romsleg naust med plass til fleire båtar. Det ligg i eit nærast urørt...

Drikkestein i Dalsdalen

Plass / Spot
Publisert: 18.11.2008
Author: Hermund Kleppa
Dalsdalen går nordover frå Dale i Luster. I eldre tider var dalen spisskammeret til gardane nede ved sjøen. Her var gode slåttemarker og beite, og rik...

Vangen kyrkje

Tru og livssyn
Kyrkje / Church
Publisert: 07.07.1999
Author: Torkjell Djupedal Sigurd Vengen Anders Gjerde
Vangen kyrkje er ei langkyrkje i stein som står på Aurlandsvangen. Kyrkja, som er i tidleg gotisk stil, er truleg bygd i to omgangar på 1200-talet. Ky...

Flåm kyrkje

Tru og livssyn
Kyrkje / Church
Publisert: 07.07.1999
Author: Torkjell Djupedal Sigurd Vengen Anders Gjerde
Flåm kyrkje er ei langkyrkje i tre frå 1670. Kyrkja, som har 160 sitjeplassar, er bygd av byggmeister Magne Essen. Kyrkja erstatta ei kyrkje som vart ...

Altertavlemåleri frå 1911 i Norum kyrkje

Tru og livssyn
Kyrkjekunst / Church art Måleri / Painting
Publisert: 22.01.2009
Author: Hermund Kleppa
I 1910 vart det bestemt at Norum kyrkje skulle få ny altertavle. Eit stort innramma måleri med motivet "Jesus velsignar læresveinane før himmelfarten"...

To drukningsulukker - Fresvik

Ulukke / Accident
Publisert: 22.01.2009
Author: Hermund Kleppa
Den har været Dødens Gjæst / den har seilt paa en Torden / Den er døbt i Rædsler vorden. Det er Henrik Wergeland som byrjar det vidgjetne diktet sitt ...

Undredal kyrkje

Tru og livssyn
Kyrkje / Church
Publisert: 07.07.1999
Author: Torkjell Djupedal Sigurd Vengen Anders Gjerde
Undredal kyrkje er ei stavkyrkje frå midten av 1100-talet. Kyrkja, som har 40 sitjeplassar, har sidan byrjinga av 1700-talet vore kledd med liggjande ...

Ragnar Vigdal - berar av religiøs songtradisjon

Musikk / Music Musikkverk / Musical work Person / Person
Publisert: 22.01.2002
Author: Liv Fridtun (1970 - )
Ragnar Vigdal er mest kjend som folkesongar og som berar av det gamle lekfolket sin songtradisjon. Han representerer tradisjonen etter Hans Nielsen Ha...

Minnestein over Peder A. Mundal

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 20.07.2008
Author: Hermund Kleppa
Langs kyrkjegardsgjerdet ved Hegge kyrkje i Austre Slidre står eit ti-tals gamle gravminne. Dei er tekne bort frå gravene dei stod på og sette til sid...

Minnestein over kompanisjef og kompani, 1807-1814

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 20.07.2008
Author: Hermund Kleppa
I mars 1808 kom Noreg i krig med Sverige. Militære mannskap frå Vestlandet vart sende til grenseområda på Austlandet for å forsvara landet. Leirdalske...

Viksdalen bedehus

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 21.07.2008
Author: Magnus Følling Hermund Kleppa
Bedehuset i Viksdalen ligg i Vik, tett attmed riksveg 13, på austsida av elveosen. Kyrkja ligg på hi sida av elva. Det er eit etter måten stort hus, b...

Feios bedehus

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 10.11.2008
Author: Hermund Kleppa
"Altfor mange bedehus står tomme på Vestlandet." Det var biskopen i Bjørgvin, Ole D. Hagesæter som sa frå om dette i nyttårsforedraget sitt 2007. Trul...

Sogn og Fjordane fylke - fylkesvåpenet

Fylke / County
Publisert: 12.11.2008
Author: Hermund Kleppa
Den 23. september 1983 fekk Sogn og Fjordane fylkesvåpenet sitt. Det skjedde ved kongeleg resolusjon, og ordlyden er: På sølv grunn tre blå spissar mo...

Skogavarden - Noteringar og historie

Varde / Cairn
Publisert: 09.07.2008
Author: Hermund Kleppa
"Fin tur, 7 timar frå Marifjøra. Strålende ver, kafferast på høgste top." Det skreiv ein fjelltravar i ei lita notisbok sommaren 1935. Han var på Asbj...

På leit etter kunnskap om ei gardssag

Industri, energi og naturressursar
Gardsbruk / Farm
Publisert: 09.07.2008
Author: Hermund Kleppa
Den fråflytte garden Rud i Leikanger ligg ein halv times gange opp frå ferjestaden på Hella. Det vart aldri bygd veg for traktor og bil til Rud. Dei m...

Amtmann og prest i nappetak om fattigprotokoll

Strid / Strife
Publisert: 10.07.2008
Author: Hermund Kleppa Berit Selseng
".. til eegenraadige (..) Amtmand Mons Teistes udødelige æreminde..", står det innført i protokollen for fattigkommisjonen i Leikanger år 1772. Det va...

Bjørnejakt i Sogn 1956

Jakt / Hunt
Publisert: 10.07.2008
Author: Hermund Kleppa
"Bjørnen skoten fredag. Det var ein stor og gamal hannbjørn." Dette var overskrifta på oppslaget i avisa Sogn og Fjordane 28. mai 1956. I fleire år ha...

Med knekkstil til 58 meter

Folk og samfunn
Idrettsarrangement / Sporting event Sport / Sport
Publisert: 11.07.2008
Author: Trude Risnes
Kring 1950 var honndølen Pål K. Seljeset ein av dei beste skihopparane i Nordfjord. I 1948 slo han til med eit hopp på 58 meter i Siklebakken. Utvikli...

Kong Sverre - Stadnamn og Fimreiteslaget I

Folk og samfunn
Historisk hending / Historical event Slag / Battle
Publisert: 13.07.2008
Author: Vilhelm Flugeim
Fredag 15. juni 1184 utkjempa kong Sverre og kong Magnus Erlingsson sjøslaget ved Fimreite. Over 2000 menn skal ha mista livet. I 1937 skreiv lærar Vi...

Kong Sverre - Stadnamn og Fimreiteslaget II

Slag / Battle
Publisert: 13.07.2008
Author: Per Arvid Ølmheim
Fredag 15. juni 1184 utkjempa kong Sverre og kong Magnus Erlingsson sjøslaget ved Fimreite. I 1937 skreiv lærar Vilhelm Flugeim eit stykke om gamle ba...

Garden Hylland

Gardsbruk / Farm
Publisert: 12.06.2008
Author: Åsmund Ohnstad
Garden Hylland ligg på vestsida av Nærøydalen kring 6 km frå Nærøyfjorden. Det er i dag to bruk på garden, eitt stort og eitt mindre, og på det størst...

Garden Skjerpi

Gardsbruk / Farm
Publisert: 12.06.2008
Author: Åsmund Ohnstad
Garden Skjerpi ligg på austsida av Nærøydalen kring 4 km frå Nærøyfjorden. Det var berre eitt bruk på garden like fram til 1870-åra, men då vart garde...

Garden Ramsøy

Gardsbruk / Farm
Publisert: 12.06.2008
Author: Åsmund Ohnstad
Garden Ramsøy ligg ved sjøen, på austsida av Nærøyfjorden, lengst i sør. Det gamle gardstunet ligg ved ein berghammar, kring 200 meter opp frå sjøen. ...

Garden Solbjørgo

Gardsbruk / Farm
Publisert: 24.06.2008
Author: Åsmund Ohnstad
Garden Solbjørgo ligg på vestsida av Nærøydalen, vest for gardane Hemri og Skjerpi, høgt oppi fjellsida kring 600 moh. Sjølve gardstunet ligg rett ova...

Garden Hemri

Gardsbruk / Farm
Publisert: 24.06.2008
Author: Åsmund Ohnstad
Garden Hemri ligg på vestsida av Nærøydalen kring 4 km frå Nærøyfjorden, men tunet og husa ligg på austsida av elva. Garden ligg fint til mellom fjell...

Island - Torfæus-minnesmerket på Karmøy

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 27.06.2008
Author: Hermund Kleppa
I 1936 vart det reist minnesmerke over Tormod Torfæus (1636-1719), mannen som skreiv den fyrste noregssoga etter Snorre Sturlason si Heimskringla på 1...

Kong Olav i Sogn og Fjordane - Kronprinsparet sitt besøk i 1933

Besøk / Visit
Publisert: 02.07.2008
Author: Hermund Kleppa
HM kong Olav V var konge i åra 1957-1991. Som kronprins var han på tre offisielle besøk i Sogn og Fjordane: 1) i 1906 som treåring på kroningsreisa ti...

Æresminne i Bergen - Oberstløytnant Oscar Lunde

Plakett / Plaque
Publisert: 02.07.2008
Author: Hermund Kleppa
Oberstløytnant Oscar Lunde (1847-1926) vart betre kjend som pioner for turnsporten enn som militærmann. Bergens Turnforening heidra han med eit vakker...

Grunnlovsjubileum 2014 - Eidsvollsmenn Bergen-Lærdal i vengebåt

Jubileum / Anniversary
Publisert: 28.01.2011
Author: Hermund Kleppa
1814. Merkeår i Noreggsoga med mange avsnitt: Kielfreden, unionen med Danmark oppløyst, notabelmøtet på Eidsvoll, Riksforsamlinga på Eidsvoll, grunnlo...

Ferjestaden Hella

Plass / Spot
Publisert: 03.02.2011
Author: Hermund Kleppa
Sommaren 1956 gjekk Olav Hellen for presten. Han rodde frå Hella til Dragsvik og gjekk derifrå ut til kyrkja. I oktober same året gjekk det ferje for ...

Vikingperioden i Irlandssoga på frimerke

Frimerke / Stamp
Publisert: 08.02.2011
Author: Hermund Kleppa
Det irske postverket har tre frimerke-utgåver med tilknytning til vikingperioden i landet si soge, den eine i høve 1000-årsmarkeringa for Dublin i 198...

Fylkespolitikar på to minnesteinar - H. U. Sverdrup

Folk og samfunn
Person / Person
Publisert: 12.04.2010
Author: Hermund Kleppa
I boka" Sogn og Fjordane fylkekommune gjennom 150 år" står presten Harald Ulrik Sverdrup (1813-1891) omtalt som "den fremste fylkespolitikaren i ei år...

Grønlands apostel - medarbeidar fødd i Leikanger

Person / Person
Publisert: 26.04.2010
Author: Hermund Kleppa
Hans Egede - Grønlands apostel - reiste til Grønland i 1721 og var der til 1736. Gjennom heile perioden hadde han medarbeidarar i kortare eller lengre...

Vettisvegen

Samferdsle
Veg / Road
Publisert: 28.05.2010
Author: Hermund Kleppa
Den snautt fem kilometer lange Vettisvegen går frå garden Hjelle opp dalføret Utladalen til dei to gardsbruka på Vetti. Vegen vart bygd i åra 1973-197...

Hervabua på Sognefjellet

Busetnad, bygd, by
Hytte / Cabin
Publisert: 09.08.2010
Author: Hermund Kleppa
Hervabua ligg ved Hervassdammen på Sognefjellet. Det er ei lita steinbu som går nesten i eitt med terrenget. Ho er eldgamal og vart sett opp som naudb...

Gamle bygningsmiljøer på Lærdalsøyri - arkiv

Bygd / Village
Publisert: 06.12.2010
Author: Hermund Kleppa
Lærdal har mange attraksjonar. Eitt av dei er Gamle Lærdalsøyri, eit særs godt bevart bygningsmiljø på ein typisk strandstad. I 1970 vart det oppretta...

Ungdomshuset Rimskjold på Vindhella

Forsamlingshus / Assembly house
Publisert: 10.12.2010
Author: Hermund Kleppa
Staden Vindhella er stoppestad for mange turistar. Her står eit hus med veghistorisk utstilling. Her er oppsett ein minnestein om første bilturisten i...

Garden Horten

Gardsbruk / Farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Åsmund Ohnstad
Horten ligg på austsida av Aurlandsfjorden, kring 560 moh., om lag ein kilometer nord for Nedbergo. Ein kan gå frå fjorden opp til garden frå nordsida...

Fretheim hotell i Flåm

Næring og handverk
Losji / Accommodation
Publisert: 07.07.1999
Author: Anders Gjerde
Flåm er ein av dei mest populære turiststadene i Sogn og Fjordane fylke. Ikkje minst på grunn av Flåmsbana, som slyngjer seg oppover Flåmsdalen til My...

Nærøyfjorden

Fjord / Fjord
Publisert: 07.07.1999
Author: Anders Gjerde
Ved Beitelen deler Aurlandsfjorden seg i to fjordarmar. Den austlege fjordarmen er breiast og vert rekna som eit framhald av Aurlandsfjorden, medan de...

Sogn og Fjordane fylke - det første ”Statens Hus”

Administrasjonsbygning / Administrative building
Publisert: 29.12.2009
Author: Hermund Kleppa
Våren 2005 flytte Fylkesmannen i Sogn og Fjordane i det nybygde Statens Hus på Hermansverk. I åra 1939-2007 heldt fylkesmannen til i kommunen sine tin...

Vikingvang Hotel i Gudvangen

Næring og handverk
Losji / Accommodation
Publisert: 07.07.1999
Author: Åsmund Ohnstad
Historia til tettstaden Gudvangen tek til kring 1800. Då flytte gjestgjevaren i Arnehus i Dyrdal, Jens Knutsen Kappadal, inn til Gudvangen. Ferdsla på...

Gamleskulen på Njøs i Leikanger

Folk og samfunn
Skulehus / School building
Publisert: 21.01.2010
Author: Randi Melvær
Dersom me går Njøsabakken opp frå riksvegen og innover flata på Nedre Njøs, kjem me til eit gult, eldre hus til venstre for vegen etter at vi har gått...

Årdal kyrkje

Tru og livssyn
Kyrkje / Church
Publisert: 07.11.2002
Author: Oddvar Natvik
Årdal kyrkje er ei langkyrkje i tre og ligg på Årdalstangen. Kyrkja, som har 400 sitjeplassar, vart vigsla den 19. desember 1867 av prost Lauritz Andr...