Søkeresultat

Tøm filter
Distanse
less than  km
from 

Man kan per nå kun bruke opp til 3 filter samtidig

Viser 200 av 823 resultater

Fylkesbaatane i Sogn og Fjordane – fem FSF-fartøy i Nord-Norge 1940-1945

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane Båt / Boat
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
I krigsåra 1940-1945 var fem av Fylkesbaatane sine fartøy i Nord Norge: DS «Gula», MS «Nesøy», MF «Lærdal», DS «Fanaraaken» og DS «Gudvangen». Båtane ...

Fylkesbaatane i Sogn og Fjordane – matros Georg Distad fall i Valdres 1940

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Ved middagstider», tysdag 9. april 1940 var MS «Nesøy» i Solund på veg til Bergen. Det vart ikkje Bergen denne gongen. I staden gjekk «Nesøy» inn Sog...

Minnestein over Wilhelmine og Norman Eng – i Volda

Folk og samfunn
Person / Person
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Eng-minnesteinen står i Kornbergparken, eit kort stykke oppom Volda kyrkje. Steinen vart reist år 1923 attmed Volda sanitetslag sin tuberkuloseheim Vo...

Om dampbåten «Faleide»

Dampbåt / Steamer
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa Edvard Langeland Faleide
Sommaren 1891 skjedde noko viktig i indre Nordfjord. Folk på Faleide tok til med lokal dampskipsfart. Dei hadde kjøpt seg ein liten brukt båt i Hordal...

Om dampbåten «Duen» på Hornindalsvatnet

Samferdsle
Dampbåt / Steamer
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Opplysningane vi har om ”Duen” er heller få, og (…) særs vanskelege å kontrollere», står det i heftet "Båtferdsla på Hornindalsvatnet" (semesteroppgå...

Om mannakorn – papirlappar med adresse til bibelord

Litteratur / Litterature
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Å bruka mannakorn var ein måte å velja ut bibelord og så lesa i bibelen. I røynda er dette eit døme på kristenliv i praksis, til liks med å halda husa...

Jostedalsbredens Turisthotel

Næring og handverk
Losji / Accommodation
Publisert: 19.03.2007
Author: Hermund Kleppa
Nigardsbreen er eit populært reisemål i Jostedalen. Rett nedom vegskiljet til Bresenteret og vegen inn til Nigardsbrevatnet står ein stor to og ein ha...

Busstur Nordfjord-Sogn-Nordfjord i 1939

Transport / Transport
Publisert: 19.03.2007
Author: Hermund Kleppa
Lodalen vart hardt ramma av ras i 1905 og 1936. Over hundre menneske miste livet og dei materielle skadene var enorme. Begge gongene miste Lodalen Dam...

Grava til prestefolket Dahl i Eivindvik

Publisert: 19.03.2007
Author: Hermund Kleppa
Den landskjende presten Dahl og kona Hylleborg ligg gravlagde på kyrkjegarden i Eivindvik. I 1933 skipa undgomslaget Vårbrudd til ei minnehøgtid ved g...

Kong Sverre - Minnestein om slaget ved Fimreite

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 15.04.2007
Author: Hermund Kleppa
Det gjekk hardt føre seg i Sogndal sommaren 1184. Kong Sverre og birkebeinarane hans kom på besøk for å krevja bot for at sogndølene hadde drepe sysse...

Minnestein over biskop Peter Hognestad

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 03.05.2007
Author: Hermund Kleppa
Peter Hognestad var biskop i Bjørgvin i åra 1916-1931. Han døydde 2. september 1931 og vart gravlagd i Bergen "Hognestad var folket sin mann", skreiv ...

Torvhus i Turtagrø-området

Busetnad, bygd, by
Støl / Mountain farm
Publisert: 27.08.1999
Author: Hermund Kleppa
På fjellstølane i Turtagrø-området brukte dei torv som brensel når dei ysta. Fleire stader blei det sett opp eigne bygningar til turking og lagring. E...

Gamlevegen Mjølver - Bjørnstegane

Samferdsle
Veg / Road
Publisert: 07.07.1999
Author: Magda Bukve Hermund Kleppa
Frå Mjølvergrendi, bygda ved Breheimsenteret, gjekk det frå gammalt av ferdselsveg framover dalen på vestsida av elva - til stølen Bjørnstegane. Vegen...

Likdansen

Religion / Religion
Publisert: 22.01.2007
Author: Nikolai Astrup Hermund Kleppa
Den gamle skikken med å vaka over ein død person, likvake, går tilbake til førhistorisk tid. Skikken heldt seg i mange hundre år etter at kristendomme...

Gravstein over tysk marineoffiser i Fjærland

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Den 29. juli 1910 omkom ein tysk marineoffiser i Fjærland då han fall utfor fjellet på sørsida av Bøyadalen. Foreldra, herr og fru Christiani frå Berl...

Minnestein på Åsebønakken - smeden som laga innskrifta

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 28.01.2007
Author: Elna H. Tømterud Hermund Kleppa
Åsebønakken ligg på nordsida av Hornindalsvatnet. Her var det vetestove og vete i eldre tider. Staden var eit punkt i det eldgamle landsdekkjande syst...

Olav den heilage - Skulptur frå Fresvik

Kyrkjekunst / Church art
Publisert: 28.01.2007
Author: Hermund Kleppa
Olav Haraldsson fall i slaget på Stiklestad 29. juli 1030. Eitt år seinare vart kongen gjort til helgen og seinare kjend som Olav den heilage. Etter k...

Prestesteinen - mellomalder-gravminne i Innvik

Historisk monument / Historical monument
Publisert: 21.02.2007
Author: Hermund Kleppa
I Innvik står det oppsett ein høg stein attmed hovudinngangen til kyrkja. Kva slags stein er det? Ein gamal bautastein? Nei, det passar ikkje med form...

Minne om Johanna M. Haugen

Folk og samfunn
Person / Person
Publisert: 12.03.2007
Author: Hermund Kleppa
"Johanna Haugen av Luster, fødd i Luster 2/6.1908, upteki i skulen [ved] Sogns Barneheim 1/10 - 1917 og utskrivi frå folkeskulen 21. juni 1924. Ho hev...

Gaupne bedehus

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 14.03.2007
Author: Hermund Kleppa
Gaupne bedehus vart vigsla i 1929. I 1952 miste bedehuset den viktigaste skriftlege kjelda til soga om bedehuset. Heile bedehusarkivet gjekk med i ein...

Innskrift om skogplanting på Hanekammen

Plakett / Plaque
Publisert: 15.03.2007
Author: Thorleif Iversen Hermund Kleppa
I 1937 heldt dei fest på Hanekammen, fjellet på austsida av Ulvesundet ved Måløy. Det var ein fest til ære for skogsaka - arbeidet med å planta skog p...

Landskapsmålaren J.C. Dahl - statue i Bergen

Monument / Monument
Publisert: 19.03.2007
Author: Hermund Kleppa
Landskapsmålaren J.C. Dahl er ein stad er omtala som "vor nationale malerkunsts fader". Dahl "høyrer til" Sogn og Fjordane på fleire måtar. Foreldra h...

Gulatingsminnet - Arbeidet for å reisa minnesmerke 1910-1940

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 19.03.2007
Author: Hermund Kleppa
Tusenårsstaden Gulatinget på garden Flolid i Gulen vart offisielt opna laurdag 27. august 2005. Monumentet Tingveggen og Tinghella av kunstnaren Bård ...

Kong Olav i Sogn og Fjordane - Fylkesbaatane-jubileet 1958

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane Jubileum / Anniversary
Publisert: 19.03.2007
Author: Hermund Kleppa
Den 2. desember 1958 feira Fylkesbaatane 100 år. "Kongen kjem til jubileet", melde avisene i november, og MS "Sunnfjord" skulle vera kongeskip. Heile ...

Turtagrø Hotell

Næring og handverk
Losji / Accommodation
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
”Turtagrø har fått ord på seg for å vera norsk klatresport si vogge; det var her frøet til tinde- og klatresporten i Noreg vart sådd og slo rot, det v...

Minnestein over falne på Borlaug

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Den 30. april 1940 sette ein tysk styrke seg fast ved Borlaug bru etter at ein norsk vaktstyrke hadde trekt seg tilbake tidlegare på dagen. Utan å vit...

Johan Schumann - sauehaldar på Hovden

Person / Person
Publisert: 27.09.1999
Author: Hermund Kleppa
På ein bergknause på øya Hovden vest for Florø står det ei kring 2,5 meter høg steinstøtte til minne om Johan Schumann. Minnesteinen vart reist samstu...

Minnekapellet i Ervik og "Sanct Svithun"-tragedien

Kyrkje / Church
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Hausten 1943 vart hurtigruteskipet D/S "Sanct Svithun" bomba av allierte fly i skipesleia ved Stad. Meir enn 50 menneske omkom. Folk i Ervik utførte e...

Kyrkjegarden i Ervik

Tru og livssyn
Gravplass / Cementery
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
"Mange bleiv og får aldri kvile i vigsla jord. Og havet er utrøytteleg (..) ingen veit kven som vil falle havet i vald. Men like ved det frådande stor...

Fiskarmonumentet i Bremanger

Folk og samfunn
Fiske / Fishing Monument / Monument
Publisert: 06.12.1999
Author: Hermund Kleppa
I 1962 kasta Amanda Igland i Bremanger Fiskarkvinnelag fram tanken om å setja opp ei minneplate over omkomne på havet ved kyrkja på Hauge. Tanken feng...

Prestesteinen i Leikanger

Monument / Monument
Publisert: 07.06.2000
Author: Hermund Kleppa
Prestesteinen, med namnet på alle Leikangerprestane i perioden 1522-1975, står på ein liten parkeringsplass utanfor Leikanger kyrkje. Ein av dei, Erik...

"Verdens lengste kraftledningsspenn"

Kraftoverføring / Power transmission
Publisert: 07.06.2000
Author: Hermund Kleppa
Sognefjordspennet er namnet på fire høgspentkablar som kryssar Sognefjorden like aust for Hermansverk. I låg kveldssol er dei svære kabelbogane godt s...

Minnestein over Hans Vigdal

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.06.2000
Author: Hermund Kleppa
Ved Dale kyrkje står det ein vel 4 meter høg stein på ei av gravene. På steinen er det hogge inn HANS VIGDAL 1855-1903. Emnet til steinen vart kila ut...

Minnestein over Rasmus Flo

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 08.11.1999
Author: Hermund Kleppa
Rasmus Flo (1851-1905) voks opp i grenda Flo i Stryn. Han gjekk lærarskulen på Stord og studerte språkfag ved universitetet i Oslo. Sidan arbeidde han...

Gamle båtfeste i Kvamsøysundet

Båtfeste / Mooring
Publisert: 28.09.1999
Author: Hermund Kleppa
Langs kysten og inne i fjordane finst det eit eige slag gamle båtfeste. Me finn dei der det frå naturen si side låg godt til rette for mindre seglfart...

Bautastein over Lærdalske lette infanteri-kompagni

Folk og samfunn
Minne / Reminder Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
På Øyramarki på Lærdalsøyri står ein 6 meter høg bautastein, reist i 1902 til minne om ei militæravdeling i ufredsåra 1807-1814. Øyramarki var ekserse...

Redningsskøytene i Kalvåg og Bremanger

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Kalvåg var redningsskøytestasjon i 65 år, frå 1907 til 1972. Redningsskøyta hadde eiga fortøyningsbøye midt i vågen. Når redningsskøyta ikkje låg i ha...

Fiskebåten "Skifjord" - på minnestein i Irland

Folk og samfunn
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Sommaren 2014 kom det ein epost frå Irland. Avsendaren hadde lagt merke til ein minnestein i havkanten nord i landet. Eit skipsforlis - ein irsk tråla...

Om Englandsruta Bergen-Newcastle

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Firdaposten, Florø, melde 7. november 2013 at rederiet Norwegian Seaways hadde planar om å starta opp rute mellom Vestlandet og Newcastle våren 2014. ...

Minnesmerke over Spania-kjemparen Martin Schei

Folk og samfunn
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Denne artikkelen greie for to minnesmerke Martin Schei er med på – utanom heimfylket hans....

Florø – stoppestad for Hurtigruta

Samferdsle
Ferje / Ferry Skip / Ship
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
År 2015 er Florø ein av dei 34 faste stoppestadene til Hurtigruta på strekninga Bergen – Kirkenes; den første etter Bergen på nord og den siste før Be...

Fylkesbaatane – MS «Atløy» på historisk ferd i Førdefjorden 1991

Fylkesbåtane
Publisert: 06.02.2024
Author: Leiv Sølvberg Hermund Kleppa
Fylkesbaatane overtok ms «Atløy» i 1931 og hadde båten i rutefart i heile fylket til 1974; dei siste åra i lokalruter i Førdefjorden. Frå 1983 har «At...

MS «Lofoten» - ein av Sogn og Fjordane «sine eigne båtar»

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
År 2015: I oppgangen akterut på hurtigruteskipet «Lofoten» finst opphengd fleire kommunevåpen. Dei to hurtigrute-kommunane i Sogn og Fjordane, Flora o...

Løypestreng i Fatla – med jording

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
År 2015: «Siden kabelen ruster og treverket råtner vekk, vil også løypestrengene være forsvunnet som kulturminne om en del år.» (Wikipedia). Leikanger...

Fylkesbaatane – Om kaptein Wærness

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«en sjelden dyktig sjømann, godt anskrevet i det selskap han tjente i så lang tid [39 år], og meget godt likt av det reisende publikum”. Det var attes...

Fylkesbaatane – prolog til dampskipsbryggja i Seimsdalen

Fylkesbåtane
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Boka Dampen og kaia (1998) omtalar fire fire båtstoppestader i Årdalsfjorden: Årdalstangen lengst inne i fjorden, Naddvik (Vikadalen) på sørsida, Ofre...

Kraftstasjonen i Hagane – teknisk kulturminne

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Frå Henjabrua, på vegen til Kleppa, er det råd å sjå kraftstasjonen til tidlegare Leikanger kommunale elektrisitetsverk. Sommaren 1930 arbeidde folk p...

Om krigsforlis DS «Nordnorge» (2) ved Stad, 24. mars 1944

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Under 2. verdskrigen krigsforliste tre hurtigruteskip ved Stad: DS «Ryfylke», DS «Sanct Svithun» og DS «Nordnorge». Alle blei søkkte av allierte strid...

SS «Deptford» - torpedert ved Stad 1939

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Det var frygtelige øieblik», skreiv Måløy-avisa Fjordenes Tidende. Avisa hadde snakka med skipper Blålid på mk «Firda» som var augevitne til torpeder...

Om Anna Nagelsaker – bibelkvinne og sjukesøster

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«..det forekomer mig at en nørs [sjukesøster] gjør saa meget godt i Verden for andre menesker, baade til sjel og legeme som det er raad for nogen at g...

Kunstverk i tre ved ved Sogn Fjordmuseum, Kaupanger

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Skulpturen skal egge fantasien – enhver skal finne sin båt, og glede seg ved linjenes spill mot den dramatiske bakgrunnen. Hvor finne man vakrere kul...

Minneplate på lerketre på Hermansverk

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Tre lever ikkje i det uendelege, heller ikkje dei som har fått minneplate eller fredningsskilt festa på stammen. Av ulike grunnar kjem alle tre før el...

DS «Finmarken» i Nordfjord april/mai 1940

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Om morgonen 9. april 1940 la hurtigruteskipet DS «Finmarken» til kai i Måløy. Båten var over eit halvt døgn forseinka. Det var her skipet fekk kjennsk...

Då hurtigruteskipet «Ryfylke» krigsforliste

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Tre hurtigruteskip krigsforliste ved Stadt i åra 1940-1945; DS «Ryfylke», DS «Nordnorge», og DS «Sanct Svithun». Alle blei søkkte av allierte stridskr...

Om Bremanger Spareforening – frå landhandel til romutleige

Næring og handverk
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
År 2016: - BREMANGER SPAREFORENING står det med store bokstavar på eit hus i Kalvåg. Bremanger Spareforening var i mange år assortert landhandel med b...

HM Kong Haakon VII og Skogselskapet i Sogn og Fjordane 1936

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Kongen på tur innover Sogn i dag. Med skogselskapets representanter». Det var Høyanger Avis si overskrift på oppslag i avisa 27. mai 1936. Fylkesbaat...

Turistskipet «Meteor» i Sogn og Fjordane 1921

Næring og handverk
Cruiseskip / Cruise ship Reise / Travel Skip / Ship Turisme / Tourism
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Meteors’s første turisttur» melde avisa Nordfjord 17. juni 1921. Det var Bergenske Dampskibsselskab (BDS) sitt turistskip SY «Meteor» sitt første cru...

Kryssbolt med ring på Knutholmen

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Fleire skilt viser vegen til Knutholmen restaurant og resepsjon i Kalvåg. Inne er det ei opning i golvet der litt av grunnfjellet i Knutholmen kjem fr...

SS «Empress of Ireland»-forliset 1914 – Peder Bjordal overlevde

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Den 28. mai 1914 kolliderte det norske lasteskipet «Storstad» med det canadiske passasjerskipet «Empress of Ireland». Samanstøyten var katastrofal. At...

Palnabjørka – spor etter freda tre

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Leikanger har mange store og særmerkte tre. Historikar Anders Ohnstad skreiv om eitt av dei i 1947, den vidgjetne Skrivareiki, eller berre Eiki. «Og h...

The Norwegian barn i England – bygd i Vik 1908

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
30. mai er ein dato engelske riksaviser gjerne hentar fram ei hending i 1960: innbrotet hjå Sophia Loren og ranet av juvelar verdt tre millionar krone...

Skogrekruttskule bygde bruer i Henjadalen

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
År 2016: Turgåarar, joggarar, syklistar og alle andre som ferdast på vegen inn Henjadalen passerer fire betongbruer. Den første går over Høgaloftåna e...

Tre kunstverk av Skule Waksvik i Aurland

Monument / Monument
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Sogn og Fjordane har minst sju arbeid av bilethoggaren Skule Waksvik. Tre av dei er å sjå i Aurland kommune; tre dyreskulpturar; eit reinsdyr, ein bjø...

Laksetrappa i Osfossen i Gaula – om bygningsmenn og årstal

Laksetrapp / Salmon ladder
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Osfossen ligg ved utløpet av det vidgjetne Gaula-vassdraget i Sunnfjord. Laksetrappa ved denne fossen er kjend som den første i landet, bygd av ein ir...

Fylkesbaatane – om rutetrafikken til Bulandet

Fylkesbåtane
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Jeg hadde ikke tid til å være redd da det stod på, men etterpå må jeg innrømme at jeg skalv over hele skrotten». Dette fortel los M. Bendiksen i boka...

MS«Vestkraft» - på oppdrag i Esefjorden 1963

Kraftoverføring / Power transmission
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Ein dag i oktober 1963 kunne folk sjå ein farkost i Esefjorden ingen hadde sett maken til, i alle høve ikkje i Esefjorden: ein tidlegare militær landg...

Connie Henden-leskuret frå Førde Sementvare sidan 1974

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Leskur, venteskur, busskur – tre ord om det same; liten bygning oppsett på buss-stopp. Det finst fleire slags leskur langs vegane, men i Sogn og Fjord...

Nei til «bautastein» – i Naustdal

Gravstein / Gravestone
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Anders Hamre frå Naustdal (1878-1934) var pressemann og samfunnsaktør av stort format. Kort tid etter at han døydde, vart det i Naustdal gjort opptak ...

Fylkesbaatane – fødsel på DS «Sogn» år 1934

Fylkesbåtane
Rederi / Shipping company
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Pressen i Bergen slo stort opp om hendelsen og titulerte «Sogn» med et nytt navn, nemlig «Det flytende fødehjem». Det er los Bendiksen som fortel det...

V-5311 «Seeotter» - krigshending ved Værlandet juni 1945

Ulukke / Accident
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Avisa Firda, 23. juni 1945: «Tysk minesveipar minesprengt ved Værlandet 23 tyskarar omkom. Frå Askvoll vert meldt at ein tysk minesveipar gjekk på ei ...

Jerndampskipet «Vøringen» i rutefart Bergen - Sogn hausten 1873

Rederi / Shipping company
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
År 1873 fanst det to dampskip i Bergen med namnet «Vøringen». Det eine var eit jerndampskip, bygd 1861 i Hull. Det andre var eit tredampskip, bygd 187...

Dampprammen «Viken» - rutefart Bergen-Sogn 1869

Rederi / Shipping company
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
2. desember 1858 byrja reiarlaget Nordre Bergenhus Amts Dampskibe (frå 1919 Fylkesbaatane i Sogn og Fjordane) rutefart Bergen – Sogn. Etter kvart prøv...

Den norske Nordhavsekspedisjonen i Sognefjorden 1876 – DS "Vøringen"

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
År 1876 fanst det to dampskip med namnet «Vøringen». Det eine var eit jerndampskip, bygd 1861 i Hull. Det andre var eit tredampskip, bygd 1872 i Berge...

Minnesmerke i Bergen over norske sjøfolk som omkom i 1. verdskrigen

Folk og samfunn
Plakett / Plaque
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Om lag 2000 norske sjøfolk omkom under 1. verdskrigen 1914-1918 som fylgje av torpedering, minesprenging, eller sabotasjehandlingar. Fleire var frå So...

Elling Sørensen – frå Sunnfjord til Lofoten 1852

Person / Person
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Den 9. juli 1852 noterte soknepresten i Ytre Holmedal prestegjeld (frå 1912 Fjaler) ei utflytting: Elling Sørensen Nordal, fødd 8. april 1831, til «Nu...

Minnestein over falne i Matrefjella

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 30.08.2007
Author: Hermund Kleppa
I slutten av andre verdskrigen var Bjørn West namnet på ein base for motstandsfolk i Matrefjella på grensa mellom Sogn og Fjordane og Hordaland. Kapte...

Lokale eventyr og segner - Sølvbordet i Risevatnet

Sagn / Legend
Publisert: 30.08.2007
Author: Hermund Kleppa
Lokale eventyr og segner er ofte knytte til landskapet. Dei underjordiske skapningane, som tussar og troll og huldrer, budde i fjell og hamrar og haug...

Vetestova på Veten

Busetnad, bygd, by
Hytte / Cabin
Publisert: 31.08.2007
Author: Hermund Kleppa
Mellom stølen Dimmen i Gloppen og Moldrheimstølen i Stryn ligg det ei vetestove. Staden heiter Veten, eit høgdepunkt på vel 600 moh i terrenget der de...

Minneplate om Høygardsvegen

Samferdsle
Plakett / Plaque
Publisert: 31.10.2001
Author: Hermund Kleppa
Gardane Hunskor, Dale og Kåle ligg høgt oppe i lia på nordaust-sida av Breimsvatnet. Grenda heiter Høygardane. I 1901 heldt høygardsfolket fest i hø...

Minnestein over Bernt Askevold

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 31.10.2001
Author: Hermund Kleppa
Like ved kyrkja på Askvoll står ein nær 3 meter høg minnestein over Bernt Askevold. På baksida er innhogge: "Venner paa begge sider av havet reiste de...

Minne om omkomne på Stadhavet

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 04.08.2010
Author: Hermund Kleppa
Sommaren 2010 fekk fjellet Kjeringa ytst på Statlandet (Vestkapp) eit nytt landemerke: - ein vêrradar forma som ei kule plassert på eit oppmurt fundam...

Fylkesbaatane - Å køyre dampvinsj

Fylkesbåtane
Undervisning / Instruction
Publisert: 09.08.2010
Author: Bjarne Handal Hermund Kleppa
Bjarne Handal, Høyanger/Oslo, fortel om minne frå oppveksten i Høyanger (avisa Ytre Sogn juli 2010). Mange minne knyter seg til Høyanger som dampskips...

Fylkesbaatane - Stoppestaden Berle

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane Bygd / Village Skip / Ship
Publisert: 30.08.2010
Author: Hermund Kleppa
Boka "Dampen og kaia" (1998) handlar om båtstoppestadene i Sogn og Fjordane i tida 1858-1998. Forfattaren, Finn B. Førsund, fortel kort og informativt...

Gil bedehus

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 07.12.2010
Author: Hermund Kleppa
Hyllestad har fem bedehus, i Skifjorden, på Sørbøvåg, Ramsgrø og Løland. Eit femte står på Gil, men det er ikkje lenger i bruk som bedehus....

Fylkesbaatane - stoppestaden Blaksæter

Fylkesbåtane
Bygd / Village
Publisert: 13.12.2010
Author: Magne Stensaker Hermund Kleppa
Boka "Dampen og kaia" (1998) handlar om båtstoppestadene i Sogn og Fjordane i tida 1858-1998. Forfattaren, Finn B. Førsund, fortel kort om i alt 234 s...

Hauge bedehus på Bremangerlandet

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 15.12.2010
Author: Hermund Kleppa
Bedehuset på Hauge er eit av dei eldste bedehusa i Sogn og Fjordane. Lærdal var først ute med bedehus i fylket. Me kjenner ikkje årstalet, men Lærdals...

Vevring kyrkje - snikkar Lars Gjelsvik

Tru og livssyn
Kyrkje / Church
Publisert: 27.12.2010
Author: Hermund Kleppa
Vevring kyrkje var i minste laget då ho stod ferdig i 1846. Ei omfattande utviding var på tale rundt 1900, men arbeidet tok ikkje til før i 1944. Arbe...

Fylkesbaatane – bilferja Dalsfjord (2)

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Stor dag for folket på Atløy, laurdag 11. januar 2003. Fylkesbaatane sette inn ei størrre ferje, den nyinnkjøpte MF «Dalsfjord». «Dalsfjord» avløyste ...

Skipsvrak i Ånnevika – ds Bjørnulf

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Ka skjedde med denne båten, Baba?» Spørsmålet kom frå Viktor (7). Han var med på tur til Ånnevika for å sjå eit skipsvrak i fjøresteinane der. Det bl...

Nasjonal Samling på valturne i Sogn og Fjordane 1936

Folk og samfunn
Politikk / Politics
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Den 3. juli 1936 melde Sogns Tidend at Nasjonal Samling (NS) hadde halde fleire møte i Oslo. Men det hadde ikkje berre gått fredeleg føre seg. «Politi...

Skipsanker på «utstilling» i Kalvåg

Samferdsle
Skip / Ship
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Du må vera meir enn vanleg interessert i detta ankeret, du -» Orda kom frå ein mann i Kalvåg. Han kom framom då me heldt på å ta mål. «Ja, eg har lur...

Om Øksneset fyrlykt på Bremangerlandet

Samferdsle
Fyrlykt / Lighthouse
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Utafor er opne havet og so snart båra rører aldrig so lite på seg, er det uråd å lande her.» Dette skreiv ein sunnmøring i 1936. Han var med i eit ar...

- Fylkesbaatane – med «Nordfjord 1» på pinsetur

Fylkesbåtane
Båt / Boat Skip / Ship
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«I 6-tida kom «Nordfjord 1» sigande inn paa Sandebukta under full musikk og med salutt.» Dagen var 1. pinsedag, 15. mai 1932, og avisa «Nordfjord», Sa...

Fylkesbaatane – kvitt konkurrenten "Ørnen"

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
DS «Ørnen», på prøvetur 24. mai 1894: «Speilglasruder» (…) «fortrinlig Ugsigt» (…) i «Salonen oppe under Dækket er i stort Antal anbragt forgyldte Ørn...

Fylkesbaatane – bording i Botnane

Fylkesbåtane
Publisert: 06.02.2024
Author: Harald J. Stavang Hermund Kleppa
Botnane heiter tre gardar på fastlandssida i Frøysjøen; Nordbotten, Øvrebotten og Sørbotten. Fleire store gravrøyser vitnar om busetnad i fleire tusen...

Minnestein over Konrad Byrknes ved Mjømna kyrkje

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 10.06.2001
Author: Hermund Kleppa
Etter mobiliseringa 9. april 1940 reiste mannskap frå heile Sogn og Fjordane til mønstringsstaden Bømoen på Voss. Vel 2000 mann vart frå 19. april ove...

Gamalost-bautaen i Vik

Monument / Monument
Publisert: 28.06.2001
Author: Hermund Kleppa
Folk som kjem køyrande ned frå Vikafjellet mot Vik, treffer øvst i bygda på eit skilt som ynskjer velkomen til, "-heimstaden til det einaste gamalost-...

Bautastein over falne i sjøslag ved Alvøen 1808

Monument / Monument
Publisert: 28.06.2001
Author: Hermund Kleppa
Ved Korskyrkja i Bergen står ein bautastein over fem marinegastar som fall i kamp mot eit engelsk krigsskip i 1808. To var sogningar. Minnesteinen var...

Minne om Justismordet i Gaular

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 29.06.2001
Author: Hermund Kleppa
Ved Viksdalen kyrkje står ein gravstein som skil seg ut frå alle dei andre. Ikkje i materiale eller form, men ved innskrifta: "MIKAL G. HETLE (---) Sk...

Minnestein i Ålfoten over Rasmus Nyvoll

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 02.07.2001
Author: Hermund Kleppa
Rasmus Nyvoll, fødd 1909 i Ålfoten, fall i kampane i Italia i 1944. I 1951 vart det avduka ein minnestein over han ved Ålfoten kyrkje. Det var ungdoms...

Minnestein over falne ved Davik kyrkje

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 02.07.2001
Author: Hermund Kleppa
17. mai 2000 blei det avduka ein minnestein ved Davik kyrkje over tre menn som miste livet i verdskrigen 1939-1945. To sette livet til på ein britisk/...

Minnestein i Balestrand over skiparane av Fylkesbaatane

Fylkesbåtane
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Sogn og Fjordane har to minnesteinar fylket sjølv har medverka til å få reist. Ein står i Holmen i Balestrand, reist i 1911 til minne om ein prest og ...

Minnestein over bondetalsmann på Gaularfjellet

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Åtte dagar før jul 1706 var to menn på veg over Gaularfjellet. Dei skulle til Kristiania og klaga over hardt skatte- og avgiftspress. Ved Skarvatnet k...

Minnestein over Bertel Kaale

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 10.07.2001
Author: Hermund Kleppa
Bertel Andreas Kaale (1887-1939) frå Breim var styrar på Nordfjord folkehøgskule på Vereide i Gloppen i åra 1922-1938. Elevlaget ved skulen reiste ein...

Minnestein over Ola Espedal

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 13.07.2001
Author: Hermund Kleppa
Folk i Sogn og Fjordane har heidra minst sju personar med minnestein for innsats i song- og musikklivet. To minnesteinar står på kyrkjegarden i Holmed...

Minnestein over Sigurd Fossen

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 13.07.2001
Author: Hermund Kleppa
Folk i Sogn og Fjordane har heidra minst åtte personar med minnestein for innsats i song- og musikklivet. To minnesteinar står på kyrkjegarden i Holme...

Minnestein om engelske krigsgraver i Eivindvik

Folk og samfunn
Plakett / Plaque
Publisert: 16.07.2001
Author: Hermund Kleppa
På kyrkjegarden i Evindvik står ein liten, låg stein med tekstplate på. Han er sett til minne om 16 engelske marinesoldatar som omkom i desember 1917....

Minnestein over fylkesmann Hans Seip

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 20.07.2001
Author: Hermund Kleppa
Hans Seip (1881-1945) var fylkesmann i Sogn og Fjordane frå 1929 til han vart avsett av NS-regimet sommaren 1941. Han flytte då til Fjærland. På nyåre...

Island - Ingolv Arnarson-minnesmerket på Ingolvshøgdi

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 21.07.2001
Author: Hermund Kleppa
Ingolv Arnarson frå Dalsfjorden i Sunnfjord var den fyrste landnàmsmannen på Island. Etter Landnàmabok kom han til Island i 874. Det finst tre Ingolv-...

Minnestein over Henrik Mohn Dahl og Mette Mohn Dahl

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 16.08.2001
Author: Hermund Kleppa
17. mai 1914. "Dagen var høgtidsam og gild i alle maatar. Veret var vakkert og nokolunde blankt. Ein høveleg vindpust som so vidt fekk flaggi til å br...

Minnestein over Olav Sande

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
LÆRAR - OLAV SANDE - 1850-1927 - TONESKALD, SEGNSAMLAR - DIKTAR OG MÅLMANN. Dette er innskrifta på Olav Sande-støtta i gardstunet på Sande i Høyanger....

Minnestein over Andreas B. Vamraak

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Andreas B. Vamraak (1861-1936) var fødd på garden Vamråk i Høyanger. Han tok eksamen ved Stord lærarskule 1880 og var lærar til 1931, frå 1893 i heime...

Krigsminnesmerke på Svalbard

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 28.08.2001
Author: Hermund Kleppa
Svalbard hadde 26 falne i krigsåra 1940-1945. Ein av dei var fødd i Solund og to var frå Davik. Like etter krigen vitja H.K.H. Kronprins Olav øygruppa...

Privat gravstad på Sørevikane

Gravplass / Cementery
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Ein av dei få private gravstadene i Sogn og Fjordane finn me på sørsida av Sognefjorden. Han ligg på garden Sørevik eller Søre Vikum i Høyanger kommun...

Minnestein over Eidsvoll-mannen Ole Elias Holck

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Minnesteinen over Eidsvoll-mannen Ole Elias Holck står på den gamle futegarden Alvera i Lavik der Holck budde heile sitt vaksne liv. Steinen vart reis...

Minnestein over Ragnar Melvær

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 05.09.2001
Author: Hermund Kleppa
"Ungdom reiste denne steinen i takksemd for truskapen din mot gode framtak", er innhogge på minnesteinen over Ragnar Melvær på kyrkjegarden i Florø, a...

Minnestein over korporal Kolbjørn K. Bolstad

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 05.09.2001
Author: Hermund Kleppa
To frå Sogn og Fjordane fall under frigjeringa av Finnmark vinteren 1944/1945. Den eine var Oskar Dale frå Arnafjord i Vik, den andre Kolbjørn K. Bols...

Minnestein om dødsulukke i Fresvik

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 12.09.2001
Author: Hermund Kleppa
I 1904 skjedde ei stygg arbeidsulukke i Fresvik. Anna Thorkildsen fekk ei tung grasrodde (ein rund høyball) over seg som kosta henne livet. Ei tid ett...

Minnestein i Vadheim over falne i krigen 1940-1945

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 21.09.2001
Author: Hermund Kleppa
To ungdommar frå Vadheim sette livet til under krigen 1940-1945. Begge omkom i krigsforlis, den eine om bord på panserskipet Eidsvold i norsk farvatn,...

Minnestein over Christen Jenssøn

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Kring 1950 kom det for dagen ein stor hellestein med gamal innskrift på kyrkjegarden ved Askvoll kyrkje. Dei innhogde bokstavane CIS passa med Christe...

Minnestein over Johannes Haarklou

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 04.12.2001
Author: Hermund Kleppa
Johannes Haarklou (1847-1925), fødd på Hårklau i Haukedalen, er ein av dei mest allsidige komponistane Norge nokon gong har hatt. Han studerte m.a. i ...

Om Kirkenesferda 1942 – Sogn og Fjordane

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«De e her», sa han og peika på den gule bygningen, «æ ska vis dæ .. æ ska dit nu, - her e plata»: REIST AV NORSKE LÆRERE SOM TAKK FOR ALL HJELP FOLKET...

Vimpel i Bulandet frå fiskebåten «Leikaren»

Næring og handverk
Båt / Boat
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Sommaren 1975-1976 var Magnus Waage, fødd i Hyllestad, ein tur til Hebridene. I Stornoway kom han tilfeldig i kontakt med skipperen på båten «Asco». B...

Fylkesbaatane – «mindre baater med elektrisk kraft» 1921

Samferdsle
Transport / Transport Fylkesbaatane
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Hotel Maristuen, Lærdal, 20. juni 1920: Fylkestinget i Sogn og Fjordane er samla. Dampskibskomiteen ber Fylkesbaatane undersøkja om det kan byggjast r...

Om gravstaden i Botnane og grava til ein omstreifar

Publisert: 06.02.2024
Author: Ståle Sørbotten Hermund Kleppa
«… ein ukjend mann kom roande langs stranda våren 1899 og tok land i Sørbotten og fekk husly på ein av gardane der. Vi veit ikkje om han var sjuk då h...

Minnestein over romanifolk (taterar) i Vik

Folk og samfunn
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Heidra dei reisande» står som overskrift i Sogn Avis på oppslag om avduking av ein minnestein på Vikøyri, laurdag 20. august 2016. «dei reisande» ell...

Fylkesbaatane-flagget i Rysjedalsvika

Fylkesbåtane
Publisert: 06.11.2016
Author: Hermund Kleppa
Det er eit kunstverk, med tittelen FSF – (For evig!), signert Oddvar Torsheim. Flagget er «hogge» i stein, måla med «evigvarande Bengalakk», og bolta ...

Fylkesbaatane – Barndomsminne om DS «Lærdal»

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Og no har «Lærdal» lagt opp for godt. Kvar er det han ligg? Er det på Laksevåg eller i Dokken? Der får han ikkje lov å liggje. Han høyrer ikkje heime...

Om ei drukningsulukke i Lustrafjorden år 1875

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Laurdag 29. juli 1928 drukna 11 menneske i Luster. «En forfærdelig ulykke i Lusterfjorden» var overskrifta på nyhendeoppslaget til avisa «Sogningen» (...

Nordfarjekt frå Lyngen kapra på Stadhavet i ufredsåra 1807 – 1814

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Ein finn hadde flinte-rifla. Han skaut 3 engelsmenn i båten fyrr dei kom til jægti.» Dette fortel Anders Skaasheim i 1922. Han hadde høyrt om den dra...

Om «Stavangerfjord» på cruise i Sogn og Fjordane

Folk og samfunn
Cruiseskip / Cruise ship Reise / Travel Turisme / Tourism
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Sommaren 1925 byrja Den Norske Amerikalinje (NAL) med cruisefart. Etter ankomst Bergen i slutten av juli sette DS «Stavangerfjord» kursen nordover til...

Anders Skaasheim - "målmann frå Bjørgvin" i Finmark

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Det er vandt [vanskeleg] å arbeida for norsk mål i Finnmark.» Det noterte Anders Skaasheim i dagboka si 20. desember 1921. Han var komen til Hammerfe...

Kvinnefossen i Leikanger

Folk og samfunn
Foss / Waterfall
Publisert: 31.05.2007
Author: Hermund Kleppa
År 1900 skildra topografen Amund Helland elva Kvinna i Leikanger med desse knappe orda: ".. et kort vasdrag, der løber sydover - og som styrter ud i S...

Frigjeringsdagen, 8. mai - offisiell flaggdag

Folk og samfunn
Historisk hending / Historical event
Publisert: 01.06.2007
Author: Hermund Kleppa
8. mai 2007 hadde Trude Bakke i NRK-Sogn og Fjordane eit programinnslag om flagging på frigjeringsdagen. "- Flaggdagen 8. mai skal markere dagen då No...

«Paa visit hos – Fyrvogter Hess, Kinnesund.» 1907

Fyrlykt / Lighthouse
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Året 1867 er fyrhistorisk merkeår i Sogn og Fjordane. Om hausten lyste dei to første fyra i fylket; det eine på skjeret Stabben ved innseglinga til Fl...

100 år i Lunden – slektstreff på Slinde

Slekt / Family
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa Jon Lidal
Laurdag 22. mai 2010 var det slektstreff i Lunden på Slinde, så og seia på dagen 100 år etter at Kristi og John Lidal kom hit som nye eigarar. Slektst...

Strandkai-terminalen – «midt i Bergen»

Kai / Quay
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Få har så kort veg til Torget, Torgalmenningen og Bergen sentrum som dei som kjem med båt til Strandkai-terminalen. Inst i Vågen ligg han – ei sentra...

Bilete til minne om professor L.M. Gimmestad

Folk og samfunn
Plakett / Plaque
Publisert: 04.12.2007
Author: Hermund Kleppa
Sommaren 1947 var eit stort reisefølgje av amerikanarar på vitjing i Nordfjord. Firda Ungdomslag skipa til ei "norsk-amerikansk" stemne i Gloppen sønd...

Minnestein over lærar og klokkar Gjert Aarnæs

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 04.12.2007
Author: Hermund Kleppa
Gjert Aarnæs frå Viksdalen var lærar i Viksdalen frå 1876 til han døydde i 1910. Han var folkeopplysar, politikar, fråhaldsmann, målreisar og misjonsv...

Meistersmeden i Marifjøra - Erik Øvrebø

Busetnad, bygd, by
Publisert: 04.12.2007
Author: Hermund Kleppa
- Han var ein legende som folk hugsar enno. Det var Gudrun Vigdal sine ord hausten 2007 om smeden Erik Øvrebø. Han var fødd i 1873 på Øvrebø i Gaupne,...

Femårsmeldingar om folkeskulen 1891-1895, 1896-1900 og 1901-1905

Folk og samfunn
Rapport / Report Unionsoppløysing / Union resolution
Publisert: 04.12.2007
Author: Hermund Kleppa
Paragraf 77 i skulelova av 1889 fastsette at kvar kommune skulle utarbeida femårsmeldingar om folkeskulen. Dei er nå einskildvis og samla ei innhaldsr...

Sunnfjord Museum - Guddal skulehus

Busetnad, bygd, by
Skulehus / School building Skule / School
Publisert: 04.12.2007
Author: Otto Huseklepp Hermund Kleppa
Etter at bygdetunet i Movika - no Sunnfjord Museum - opna i 1950-1951, var Sunnfjord Sogelag på leiting etter eit gamalt skulehus. I 1958 fann dei eit...

Lokale eventyr og segner - Sjøormen i "Reinvand"

Sagn / Legend
Publisert: 18.12.2007
Author: Hermund Kleppa
Sjøormen i Loch Ness i Skottland og sjøormen i Seljordsvatnet i Telemark er godt kjende. Mindre kjend er sjøormen i ”Reinvand i Sogn.” Folk skal ha se...

Bergenske i fart på Island

Busetnad, bygd, by
Transport / Transport
Publisert: 03.01.2008
Author: Hermund Kleppa
Det Bergenske Dampskibsselskab dreiv rutetrafikk mellom Noreg og Færøyane/Island i åra frå 1908 til om lag 1950. Bergenske si islandsrute var ikkje mi...

Bedehuset Betel i Hjelledalen

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 03.01.2008
Author: Hermund Kleppa
Hjelledalen strekkjer seg nordaustover frå Strynevatnet. Bedehuset ligg for seg sjølv på nordsida av vegen om lag 1 km frå austre enden av Hjelledaltu...

Sogn og Fjordane-Hebridene - Barking

Busetnad, bygd, by
Fiske / Fishing
Publisert: 03.01.2008
Author: Hermund Kleppa
Ordet barking kjem av verbet å barka. Det har minst to tydingar: a) å ta bork av ein trestamme, og b) gjera bomullsmateriale haldbart ved å leggja det...

Ei grav - Fredrikke Sophie Christensen

Busetnad, bygd, by
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 03.01.2008
Author: Hermund Kleppa
"Liti og kroki" minnest Tryggve Rishovd, fødd 1916, at Sophie Christensen i fylkesmannsgarden var. Ho budde hjå sonen, fylkesmann I.E. Christensen. "I...

Heidersteikn til jordmor - Bertha M. Nes på Veitastrondi

Busetnad, bygd, by
Minne / Reminder
Publisert: 03.01.2008
Author: Hermund Kleppa
Ein dag i august 1927 var redaktøren i avisa Sogningen på besøk på Veitastrondi. I eit større stykke etterpå stod det også noko om jordmora i bygda, B...

Bedehuset i Tyssedalen

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 19.11.2007
Author: Hermund Kleppa
Tyssedalen i Dalsfjorden går sørover frå gardane Leitet og Tysse til Tyssedalsvatnet. Tyssedal var eigen skulekrins. Skulehuset stod kring 2 km sør i ...

Falne i Fylkesbaatane 1940-1945 - eit heidersminne

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane Plakett / Plaque
Publisert: 21.11.2007
Author: Hermund Kleppa
Fem tilsette i Fylkesbaatane i Sogn og Fjordane miste livet i krigshandlingar i åra 1940-1945. I 1961 vart dei heidra med eit minnesmerke i Fylkesbaat...

Sogn og Fjordane på landsregatta i Stavanger

Busetnad, bygd, by
Idrettsarrangement / Sporting event
Publisert: 21.11.2007
Author: Hermund Kleppa
"Ei blott til lyst" var mottoet for landsregattaen i Stavanger i 1868. Arrangørane ville samla alle båttypane langs norskekysten for å finna fram til ...

Minnesmerke over russiske krigsfangar

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Tretten russiske krigsfangar miste livet i Årdal under 2. verdskrigen. Dei vart gravlagde på krykjegarden ved Årdal kyrkje. I 1951 reiste bygdefolket ...

Island - Minnesmerke over Ingolv Arnarson i Rivedal

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 03.01.2008
Author: Hermund Kleppa
I åra 1955-1961 hadde Sogn og Fjordane tre store besøk frå Island. I 1955 var president Asgeir Asgeirsson framom under ei reise i Noreg, i 1957 var 30...

Då Osen bru ramla i elva

Busetnad, bygd, by
Ulukke / Accident
Publisert: 04.01.2008
Author: Svein Ove Nistad Hermund Kleppa
Gaula renn ut inst inne i Dalsfjorden. Osen bru ligg nesten ved utløpet. Den 30. april 1959 stod ei heller uvanleg kunngjering i Firda: "Fylkesvegen m...

Engelske soldatar - frå Årdal til Florø våren 1940

Busetnad, bygd, by
Besøk / Visit
Publisert: 04.01.2008
Author: Hermund Kleppa Bjarne Haugnes
Laurdag 11. mai 1940 gjekk to menn opp Moadalen frå Øvre Årdal for å møta ei gruppe engelske soldatar. Gruppa var på flukt frå Gudbrandsalen mot kyste...

Minnestein over fyrbøtar Johannes J. Sæten

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 04.06.2002
Author: Hermund Kleppa
Johannes Sæten frå Loen var fyrbøtar på fleire skip under verdskrigen 1939-1945. Tre av skipa vart torpederte. Våren 1946 - året etter frigjeringa - v...

Bautastein frå Nornes på Sogn Folkemuseum

Historisk monument / Historical monument
Publisert: 18.06.2002
Author: Hermund Kleppa
På Nornes i Sogndal stod det lenge fleire eldgamle bautasteinar. Biskop Neumann nemner tre fyrst på 1800-talet. I. C. Dahl festa ein til lerretet i 18...

Fire fylkesmenn på flyttefot i perioden 1840 – 1862

Politikk / Politics
Publisert: 24.01.2013
Author: Hermund Kleppa
Nordre Bergenhus Amt (frå 1919 Sogn og Fjordane fylke) blei oppretta i 1763. I åra 1763-1939 var fylkesmannsembetet sin administrasjon nært knytt til ...

Bedehuset Betania i Fjærland

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 08.02.2013
Author: Hermund Kleppa
Den 18. desember 1913 var 45 personar samla på det nybygde «Indre Fjærlands bedehus». Fire saker stod på saklista: å gje lover for bedehuset, å velja ...

Minnedikt til DS «Nordfjord»

Musikkverk / Musical work
Publisert: 16.02.2013
Author: Hermund Kleppa
DS «Nordfjord» har tilknytning til Sogn og Fjordane, både ved namnet og ved lang fartstid i Sogn og Fjordane-farvatn. I om lag 50 år gjekk «Nordfjord»...

Bedehuset Betania i Stryn

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 20.02.2013
Author: Hermund Kleppa
«Det har vore eit nyttig hus for bygda». I 2003 gav lærar Anna Skrivervik, fødd 1925, ut sjølvbiografien Tilbakeblikk. Ho stoggar også ved bedehuset B...

Spor etter bedehuset Fredheim i Stryn

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 21.02.2013
Author: Hermund Kleppa
Den 28. desember 1952 døydde Marianna Bøe, fødd 1880. Ho budde i bedehuset Fredheim som stod i dagens Stryn sentrum. Huset blei rive nokre år seinare....

Minnestein over Jakob Sæthre – skulepioner frå Breim

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 25.02.2013
Author: Hermund Kleppa
Psykisk utviklingshemma born på Vestlandet fekk sin første spesialskule i 1882. Jakob Sæthre frå Breim i Sogn og Fjordane starta skulen i Bergen. Skul...

Fylkesbaatane – Jubileumssong av Jakob Sande 1958

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane Musikkverk / Musical work
Publisert: 01.03.2013
Author: Hermund Kleppa
Tysdag 2. desember 1958 var stor jubileumsdag i Sogn og Fjordane. Fylkesbaatane runda 100 år. Kongen kom, og forfattaren Jakob Sande hadde laga jubile...

Fylkesbaatane – På veg til fylkestinget 1857 med DS «Patriot»

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane Rederi / Shipping company
Publisert: 05.03.2013
Author: Hermund Kleppa
Ein dag i juli 1857 kom kjøpmann D.B. Martens til Lærdalsøyri. Han hadde vore på turistreise i Indre Sogn og skulle no heimatt til Bergen, med hjulbåt...

Båtstoppestaden Innvik og dampskipsekspeditør Olaf Bennæs

Bygd / Village
Publisert: 12.03.2013
Author: Hermund Kleppa
INDVIKEN stod det i mange år med store bokstavar på kaibygningen i Innvik. Huset vart bygt tidleg på 1900-talet, og var i bruk som dampskipsekspedisjo...

Minnesmerke om krigsforlis på Hustadvika

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 12.03.2013
Author: Hermund Kleppa
Den 16. september 2002 avduka Kong Harald V minnesmerket Stille rom på Romsdalskysten. ”Det er et sted for sorg, savn, ettertanke og forsoning”, står ...

Bergingsdåd i Nordsjøen 1883 og påskjønning 50 år etter – T.B. Davis

Ulukke / Accident
Publisert: 20.03.2013
Author: Hermund Kleppa
Hausten 1933 hadde Firda Folkeblad ei etterlysing: «Kva sunnfjording var med skonner «Urda» til England i 1883? (…) fyrenamnet hans skulde vera Rasmus...

Om klippfisk og tre matoppskrifter

Matoppskrift / Food recipe
Publisert: 20.03.2013
Author: Hermund Kleppa
«Klippfisk – og Saltsildretter» er tittelen på ei brosjyre som dukka opp i «ymse trykksaker»; - berre åtte små sider, utgjeven av Fiskeridirektoratet ...

Måløy bedehus

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 22.03.2013
Author: Hermund Kleppa
Våren 2011 gav Måløy Normisjon (tidlegare Måløy Indremsjon) bedehuset sitt til Normisjon region Sogn og Fjordane. «Den gamle foreininga hadde mange go...

Silda bedehus

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 05.04.2013
Author: Hermund Kleppa
Bedehuset på Silda stod ferdig i 1941. I 2005 hadde Fjordenes Tidende oppslag om at bedehuset var blitt bygdemuseum med innsamla gjenstandar og anna «...

Historiske Losna - på informasjons-skilt

Øy / Island
Publisert: 05.04.2013
Author: Hermund Kleppa
Øya Losna ligg lengst aust i Solund kommune, skild frå øya Sula ved Krakhellesundet og frå Hyllestad i aust ved Tollesundet. I 1946 budde det 53 menne...

Fyrlykta på Nornes i Sogndalsfjorden

Samferdsle
Fyrlykt / Lighthouse
Publisert: 10.04.2013
Author: Hermund Kleppa
«Fyret på Nornes» er den folkelege nemninga på Kystverket sitt «Lyktehus på underbygning» som står på ytste pynten på Norneset i Sogndalsfjorden. Det ...

Minnesmerke på Sunnmøre om rasulukker i Hornindal

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 10.04.2013
Author: Hermund Kleppa
Vinteren 1964 miste sju menneske livet i snøras i Hornindalsfjella. Dei var med på anleggsarbeid for Tussa Kraft. Fire andre miste livet i andre ulukk...

Segner og eventyr - Håmannesteinen i Hornindalsvatnet

Sagn / Legend
Publisert: 16.04.2013
Author: Hermund Kleppa
Det knyter seg ei segn til Håmannesteinen. Arge nordfjordingar sette ein dansk fut opp på steinen, midt på natta, og let «guten» greia seg sjølv. Stei...

Minnestein over vegbyggjar Per A. Sægrov

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Sommaren 1975 reiste Jølster kommune ein minnestein på Kjøsnessanden. Dei ville heidra mannen som bygde den fyrste køyrevegen langs nordsida av Kjøsne...

Hans Nielsen Hauge og Sunnfjord

Person / Person
Publisert: 23.02.2011
Author: Mads Flokenes Hermund Kleppa
Mads Flokenes (1895-1983), lærar i Askvoll i 43 år, var interessert i lokalhistorie og ein god skribent. Han hadde mange artiklar i fleire lokalaviser...

Minnestein over Eystein Gjelsvik

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 25.02.2011
Author: Hermund Kleppa
”Han var den fremste strateg og utøvar av bureisingsarbeidet i si tid.” Eystein Gjelsvik, jordbruksmann, fødd i Vevring, leiar for bureisingsselskapet...

Kyrkjegarden på Kråkenes

Tru og livssyn
Gravplass / Cementery
Publisert: 28.02.2011
Author: Hermund Kleppa
Turen Raudeberg – Kråkenes fyr har fleire interessante reisemål på vegen ut. I området like før fyret finn vi eit kvernhusanlegg, landingsstad med nau...

Lundegrend bedehus

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 02.03.2011
Author: Hermund Kleppa
Gaular kommune er ein av dei store kommunane i Sogn og Fjordane rekna etter bedehus. Frå Bjørvikstranda i vest til Viksdalen i aust finn me sju. Fem a...

Minnestein på kyrkjestad i Aurland

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 02.03.2011
Author: Hermund Kleppa
Aurlandsvangen har ein gammal kyrkjestad oppe på Rygg. Kyrkjetufta og kyrkjegarden er framleis godt synleg. Olsokdagen 1956 vart det reist ein bautast...

Om tønner til sild og anna

Verktøy / Tool
Publisert: 03.03.2011
Author: Hermund Kleppa
”Jeg sender eder i dag en Tønde Torsk efter forlangende og der er nogle faa Brosmer i den..” Dette skreiv ein los på Utvær i Solund i 1903 til ein len...

Uopna amerikabrev 1878

Historier om migrasjon
Litteratur / Litterature Utvandring / Emigration
Publisert: 11.03.2011
Author: Hermund Kleppa
”Eit mystisk brev”. Det var overskrift i eit nummer av Gula Tidend våren 1994. Avisa hadde lagt merke til førstesida i Fylkesarkivet sitt magasin Kjel...

Om Skotteferda 1612

Folk og samfunn
Historisk hending / Historical event Musikkverk / Musical work
Publisert: 11.03.2011
Author: Hermund Kleppa
Onsdag 26. august 1612 stod Slaget ved Kringen i Gudbrandsdalen. Bønder ”fra Vaage, Lessøe og Lom” knuste eit skotsk ekspedisjonskorps av leigesoldata...

Fylkesbaatane - Nytt dekkshus på ds "Fjalir" 1883

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane Rederi / Shipping company
Publisert: 14.03.2011
Author: Hermund Kleppa
DS ”Fjalir” gjekk i rute for Fylkesbaatane frå 1858 til 1940. Båten si soge er interessant. Det finst skriftlege kjelder mange stader, mellom anna i H...

To minnesteinar om harde kår i dansketida

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 21.03.2011
Author: Hermund Kleppa
Ein av bilvegane mellom Nordfjord og Sunnmøre går frå Heggjabygda i Eid til Austefjord og Volda. Osdal er fyrste garden over fylkesgrensa. I gardstune...

Koppevaksinasjon på 1800-talet og ein attest

Helse / Health
Publisert: 23.03.2011
Author: Hermund Kleppa
I 1994 sende Turid Nåtedal ein koppeattest frå 1851 til Fylkesarkivet. Ho tenkte dette var ein litt artig attest å ha i arkivet. – Kanskje det ikkje f...

Kanal frå Dalavatnet til Bremangerpollen

Samferdsle
Kanal / Canal Politikk / Politics
Publisert: 23.03.2011
Author: Hermund Kleppa
Våren 1885 kunne folk på gardane ved Dalavatnet på Bremangerlandet ta seg fram til og frå sjøen i båt. Dei hadde bygt ein kanal på eige initiativ og f...

Fylkesbaatane - frå 25-årsjubileet 1883

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane Rederi / Shipping company
Publisert: 24.03.2011
Author: Hermund Kleppa
År 1883 hadde Fylkesbaatane i Sogn og Fjordane (Nordre Bergenhus Amts Dampskibe (1858-1919) fire store skip og to små. Den 2. desember var dei fire st...

Einen - Sogn og Fjordane sitt fylkestre

Plante / Plant
Publisert: 28.03.2011
Author: Hermund Kleppa
Sogn og Fjordane fylke har fleire fylkesmerke. Først kjem fylkesvåpenet og fylkesflagget, deretter fylkesblomen og fylkessteinen. Fylkesbaatane-flagge...

Tingstova i Klevald

Administrasjonsbygning / Administrative building
Publisert: 28.03.2011
Author: Hermund Kleppa
Klevald (også skrive Klævold, Klevoll) er namnet på garden på austsida av innløpet til Vadheimsfjorden. Klevald var i eldre tid ein sentral stad i den...

Tingstova i Lavik

Administrasjonsbygning / Administrative building
Publisert: 28.03.2011
Author: Hermund Kleppa
I 1956 skreiv Anders Skåsheim om Tingstova i Lavik. Ho fanst ikkje lenger, men fleire personar hadde gitt han opplysningar slik at Skåsheim kunne laga...

Kommandøren i Fylkesbaatane i Sogn og Fjordane

Fylkesbåtane
Fylkesbaatane Rederi / Shipping company
Publisert: 30.03.2011
Author: Hermund Kleppa
”Den Udvikling vor Dampskibsfart har havt her i Amtet, skyldes for en ikke uvæsentlig Del Kommandør Lous.” Desse orda stod i florøavisa Nordre Bergenh...

Grunnlovsjubileum 2014 - Engelsk strandhogg på Kinn 1808

Jubileum / Anniversary
Publisert: 04.04.2011
Author: Hermund Kleppa
1814. Merkeår i Noregssoga med mange avsnitt: Kielfreden, oppløysinga av unionen med Danmark, notabelmøtet på Eidsvoll, Eidsvollsforsamlinga, Grunnlov...

Minnesmerke ved Hyllestad kyrkje om krigsinnsats

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 05.04.2011
Author: Hermund Kleppa
”Innskrifta på steinen skal fortelja seinare generasjonar at ungdomen i 1940 viste mot og stilte opp til forsvar av sitt land 9. april 1940. Innskrift...

Om raset på Raudi i Lodalen 1885

Skred / Avalanche
Publisert: 07.04.2011
Author: Hermund Kleppa
Våren 1885 raserte eit steinras frå Kvithammaren gardstunet på Raudi. Ei kvinne omkom. Som ved eit under berga dei ni andre i huslyden livet. Dei skad...

Fjord1 Sogn Billag - historie i arkiv og bøker

Billag / Bus company
Publisert: 08.04.2011
Author: Hermund Kleppa
Den 2. februar 2011 runda Fjord1 Sogn Billag 75 år. ” Ein vital 75 åring”, uttalte konsernsjef i Fjord1-konsernet, Leif Øverland. Den ”historiske tyn...

Om kong Magnus Berrføtt

Person / Person
Publisert: 14.04.2011
Author: Hermund Kleppa
”Soleis bryt me leggsperror, gutar. Klem på, dette nauvar ikkje meg!” Det var orda til kong Magnus Berføtt då han fall i Irland, 23. august 1103. Han ...

Samlingsheimen ved Storebru

Bedehus / Chapel
Publisert: 28.04.2011
Author: Hermund Kleppa
Bedehuset på Storebru - som har namnet Samlingsheimen - står tett attmed vegkrysset der vegen til Hyen og Nordfjord tek av frå riksvegen mellom Førde ...

Samlingshuset på Nyttingnes

Bedehus / Chapel
Publisert: 02.05.2011
Author: Hermund Kleppa
Nyttingnes ligg ytst på halvøya mellom Eikefjorden og Høydalsfjorden. Fram til 1964 høyrde bygda til dåverande Kinn kommune (1837-1964). Rundt 1950 ha...