Søkeresultat

Tøm filter
Distanse
less than  km
from 
Viser 200 av 439 resultater

Striden for veg over Gaularfjellet

Samferdsle
Strid / Strife
Publisert: 22.03.2005
Author: Kristin Ese
Gaularfjellsvegen sto ferdig i 1938. I nær hundre år hadde det vore eit krav om vegsamband mellom Sunnfjord og Sogn. Ein ny stamvegplan for heile land...

Vegarbeid på Gaularfjellsvegen 1936-1938

Samferdsle
Vegarbeid / Road work
Publisert: 22.03.2005
Author: Kristin Ese
Vegarbeid før krigen var krevjande og hardt. Mykje av arbeidet føregjekk med handemakt, og det var farefullt og vanskeleg. Gaularfjellsvegen, som vart...

Gaularfjellsvegen opna

Samferdsle
Historisk hending / Historical event
Publisert: 02.08.2006
Author: Kristin Ese
Vegen over Gaularfjellet var ferdig ein av dei første dagane i desember 1938, etter tre års arbeid. Men vegopninga hang i ein tunn tråd. På fjellet ra...

Raundalen

Dyreliv
Publisert: 11.10.2004
Author: Stein Byrkjeland
For nokre tusen år sidan – då klimaet var varmare enn i dag – var det truleg mykje elg i Hordaland. Det fortel beinfunn frå steinalderbuplassar. I nya...

Mjølfjell

Berggrunn
Publisert: 11.08.2015
Author: Inge Aarseth Haakon Fossen
DAUDISLANDSKAP OG GIFTIG JORD VED MJØLFJELL...

Jordalen

Landskap
Publisert: 11.08.2015
Author: Inge Aarseth
Gjennom dei siste istidene vart delar av Vossevassdraget stolne og sende ned Nærøydalen til Nærøyfjorden. Før det store elvetjuveriet rann alle elvane...

Holo

Planteliv
Publisert: 23.01.2017
Author: Mary Losvik
I Kvassdalen var det aktiv stølsdrift med mjølking av kyr og geitehald nokre år inn i vårt tusenår, og slik hadde det vore i meir enn to hundre år. Så...

Vikafjellet

Dyreliv
Publisert: 11.08.2015
Author: Stein Byrkjeland
VILLREIN PÅ VIKAFJELLETI fjellområda mellom Voss/Vaksdal og Sognefjorden lever den største villreinstamma i Hordaland – utanfor Hardangervidda....

Myrkdalsdeltaet

Dyreliv
Publisert: 11.08.2015
Author: Stein Byrkjeland
Ved Myrkdalsdeltaet var det eit uvanleg variert fugleliv, heilt fram til 1987. Myrkdalsdeltaet skulle ha vore verna mot inngrep, og planane låg føre. ...

Skulen på Svanøy

Skule / School
Publisert: 24.06.2004
Author: Hermund Kleppa
Skulen på Svanøy ligg for seg sjølv midt på øya. Her er to bygningar, gamleskulen frå 1874 og ein ny, tidsmessig bygning frå 1982, påbygd i 1991. Skul...

Ulvund

Planteliv
Publisert: 28.10.2004
Author: Mary Losvik
KULTURLANDSKAPET PÅ ULVUNDEin av dei eldste gardane i Myrkdalen, Ulvund, er utpeika som eitt av 14 område i Hordaland med særleg verdifullt kulturland...

Nordheim

Berggrunn
Publisert: 11.08.2015
Author: Haakon Fossen
«Og her hev desse utømande rikdomane og desse vonene for eit rikt arbeidsliv vidt ikring lege og sove i hundrad tusund år! Heilt til Vossebanen i 1883...

Lønaøyane

Dyreliv
Publisert: 11.08.2015
Author: Stein Byrkjeland
Strandaelvi er varig verna mot kraftutbygging. Lønaøyane – som er deltaet heilt nord i Lønavatnet – er ein del av dette vassdraget. I 1995 v...

Vossagran

Planteliv
Publisert: 11.08.2015
Author: Bjørn Moe Knut Nedkvitne Stein Byrkjeland
Korleis kom grana til Voss? Fekk frøa eller små granplanter til dømes hjelp av menneske for å koma heilskinna like hit? Det er det ingen som veit....

Vossavangen

Publisert: 11.08.2015
Author: Arve Tvede
VOSSAVATN FRÅ GRUNNENSå godt som alle innbyggjarane på Vossavangen får vatn i kranane frå dei store sand- og grusavsetjingane på Prestegardsmoen rett ...

Bømoen

Landskap
Publisert: 11.08.2015
Author: Inge Aarseth
BØMOEN – STØRSTE SANDUREN I HORDALAND...

Bordalsgjelet

Landskap
Publisert: 11.08.2015
Author: Inge Aarseth
Djupt nede mellom dei steinskura fyllittberga i Bordalsgjelet buldrar det kvervlande elvevatnet. I eit sylskarpt samarbeid med harde slipesteinar har ...

Rekvesøyane

Landskap
Publisert: 11.08.2015
Author: Bjørn Moe Stein Byrkjeland
Sediment som er avsette frå elva Dyrvo, har skapt det vifteforma deltaet Rekvesøyane. Marka lengst ut mot vatnet blir overfløymd i periodar,...

Vosso

Dyreliv
Publisert: 28.10.2004
Author: Stein Byrkjeland Geir H. Johnsen
Større laks enn i vossostamma skal visst ikkje finnast i heile, vide verda. Snittstorleiken varierer rett nok frå sesong til sesong, men i mange år ha...

Vossevassdraget

Landskap
Publisert: 12.08.2015
Author: Arve Tvede
Vosso er Hordalands hovudpulsåre, aldri har ho runne meir rikeleg enn i våre dagar, og ikkje noka elv på Vestlandet er så vassrik. Auken i vassmengden...

Vangsvatnet

Publisert: 12.08.2015
Author: Arve Tvede
150 ÅRS KAMP MOT FLAUMHadde naturen fått råda, er det rekna ut at ein såkalla hundreårsflaum ville auka vasstanden i Vangsvatnet til 7,4 meter over no...

Hamlagrø

Berggrunn
Publisert: 12.08.2015
Author: Haakon Fossen Bjørn Moe
Bergartane kan vera heilt avgjerande for kor mange planteartar som finst i eit område. I området kring Hamlagrø-vatnet kjem spennvidda spesielt tydel...

Teigdalen

Landskap
Publisert: 12.08.2015
Author: Inge Aarseth Nils Georg Brekke
Det er ikkje rart at det knyter seg fleire segner til ei så stor og uvanleg steinur som den vi finn ved Langeland, øvst i Teigdalen. Her skal folk ha ...

Fadnesskaret

Planteliv
Publisert: 12.08.2015
Author: Bjørn Moe
EDELLAUVSKOGEN I FADNESSKARET...

Brekkhus

Næring og handverk
Publisert: 16.10.2015
Author: Nils Georg Brekke Johannes Gjerdåker
BREKKHUS I TEIGDALEN - EIT HANDVERKARMILJØ...

Byrkjehaugen

Arkeologi
Publisert: 20.10.2015
Author: Svein Indrelid
På garden Bø, tett ved riksvegen mellom Bulken og Voss ligg Byrkjehaugen, ein av dei største gravhaugane på Vestlandet. Opphavleg har han vore nær 50 ...

Lydvo

Busetnad, bygd, by
Publisert: 20.10.2015
Author: Nils Georg Brekke
LYDVALOFTET...

Olavskrossen

Arkeologi
Publisert: 20.10.2015
Author: Svein Indrelid Johannes Gjerdåker

Fleischers Hotell

Busetnad, bygd, by
Publisert: 20.10.2015
Author: Nils Georg Brekke Aslak T. Helleve

Ole Bull-akademiet

Språk og kunst
Publisert: 20.10.2015
Author: Nils Georg Brekke Jostein Mæland
Sigbjørn Bernhoft Osa og Ole Bull-Akademiet...

Sverrestigen

Publisert: 20.10.2015
Author: Nils Georg Brekke Johannes Gjerdåker
I året 1177 var kong Sverre på veg austanfrå til Bergen, men på Voss vart han møtt av ein bondehær som tvinga han til å gjera vendereis. ...

Sledasteinen

Arkeologi
Publisert: 20.10.2015
Author: Svein Indrelid
DANSARANE PÅ SLEDASTEINEN...

Rekve

Språk og kunst
Publisert: 20.10.2015
Author: Nils Georg Brekke Jostein Mæland
SPELEMENN FRÅ REKVE...

Gjernes

Næring og handverk
Publisert: 20.10.2015
Author: Nils Georg Brekke Ole Didrik Lærum
MAGNUS DAGESTAD...

Mula

Arkeologi
Publisert: 20.10.2015
Author: Svein Indrelid Johannes Gjerdåker
MULA - EIN ØYDEGARD FRÅ MELLOMALDEREN...

Nesheim

Busetnad, bygd, by
Publisert: 20.10.2015
Author: Nils Georg Brekke Aslak T. Helleve
NESHEIMSTUNET...

Myrkdalen

Språk og kunst
Publisert: 20.10.2015
Author: Nils Georg Brekke Johannes Gjerdåker
SJUR BYGD...

Gjøstein

Arkeologi
Publisert: 20.10.2015
Author: Svein Indrelid

Brekke

Språk og kunst
Publisert: 20.10.2015
Author: Nils Georg Brekke Johannes Gjerdåker
PER SIVLE...

Trå

Arkeologi
Publisert: 03.11.2015
Author: Svein Indrelid Sigrid H.H. Kaland
EI KVINNEGRAV FRÅ VIKINGTIDAI ei kvinnegrav på garden Trå vart det for mange år sidan funne restar av ei bronseause med runeinnskrifter. Gravgåvene so...

Kjerland

Språk og kunst
Publisert: 03.11.2015
Author: Nils Georg Brekke
KJERLAND, RØYNSTROND OG ROSEMÅLARANEPå gardane Kjerland og Røynstrond, aust for elva som renn ut i fjorden, finn vi fleire rosemålarar som høyrer til ...

Ystås

Busetnad, bygd, by
Publisert: 03.11.2015
Author: Nils Georg Brekke
REKKJETUNET PÅ YSTÅS...

Nedre Folkedal

Næring og handverk
Publisert: 03.11.2015
Author: Nils Georg Brekke
LJÅSMEDANE I FOLKEDALFolkedalsljåen hadde i mange år eit godt omdøme. Rett ovanfor riksvegen gjennom Folkedal ligg eit langt teglsteinshus, på innsida...

Varden i Varddalen

Varde / Cairn
Publisert: 10.10.2013
Author: Hermund Kleppa
Varddalen heiter staden eit par-tre kilometer i sørvestleg retning frå Espesetstølen i Gaular. Det står ein varde der, på ein bergknatte like før dale...

Æresminnet for Jakob Sande i Fjaler

Monument / Monument
Publisert: 11.10.2000
Author: Hermund Kleppa
Framfor Fjaler ungdomsskule står ei byste av Jakob Sande. Det var frå fyrst av eit æresminne, ikkje ein minnestein. Jakob Sande var nemleg sjølv tilst...

Naustdalsvegen

Samferdsle
Veg / Road
Publisert: 07.07.1999
Author: Kristin Ese
Naustdal kommune hadde mange vegkrav rundt 1900. Eit av dei høgast prioriterte krava var ny veg i Naustdalen. Naustdalsvegen vart påbyrja i 1903, men ...

Kunstnaren Oddvar Torsheim - V for vestlending

Person / Person
Publisert: 07.07.1999
Author: Rolf Braadland
Oddvar Torsheim er fødd i 1938. Han voks opp i Naustdal og busette seg i Førde. Han er kjend som ein populær grafikar, målar og i seinare år også som ...

Storkastet på Hovdevågen 1950

Historisk hending / Historical event
Publisert: 17.09.2013
Author: Malvin Toft Hermund Kleppa
«Eit storsteng på 80 000 hektoliter på vestre Hovdevåg», melde Florø-avisa Firda Folkeblad måndag 8. februar 1950. «..eitt av dei aller største sildek...

Jensine Angedal: ei føregangskvinne i Førde heradsstyre

Folk og samfunn
Person / Person Kvinner og likestilling Politikk / Politics
Publisert: 07.03.2025
Author: Aurora Myro
Det skulle ta 100 år frå formannskapslovene vart vedtekne, og det kommunale sjølvstyret vart innført til den første kvinnelege representanten vart val...

Kjøsnesstova

Middelalderhus / Medieval house
Publisert: 07.07.1999
Author: Finn Borgen Førsund
Jølster har mange gamle stovehus. Eit av dei største er Kjøsnesstova, også kalla Bydalsstova, i dag eitt av mange freda hus i Jølster. I si tid var ho...

Midttunet i Sandal

Gardsbruk / Farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Finn Borgen Førsund
Med eit dusin hus på sin opphavlege plass, er Midttunet eit særmerkt kulturminne. Men det har ikkje vore lett å få dette anlegget fullt ut tilgjengele...

Fylkeskaia og huset Haffen

Kai / Quay
Publisert: 07.07.1999
Author: Harald J. Stavang
Torgkaia, Fylkeskaia - Amtskaia sa dei før - er framleis offentleg kai, men ikkje for rutedrift. Det gamle ekspedisjonshuset, Haffen, som vart bygt fo...

Hestad kapell

Kyrkje / Church
Publisert: 07.07.1999
Author: Jan Anders Timberlid
På ein idyllisk holme ved Hestadfjorden ligg det vesle Hestad kapell. Det har røter attende til mellomalderen....

Stakaldeneset

Historisk plass / Historical site
Publisert: 07.07.1999
Author: Harald J. Stavang
Stakaldeneset er eit nake og vestvendt nes som stig bratt opp frå Eikefjorden ved Helgøysundet. Her gjorde Svein Brandsøy på slutten av 1970-talet eit...

Monumentet over falne på Bømoen

Monument / Monument
Publisert: 10.02.2001
Author: Hermund Kleppa
Etter mobiliseringa 9. april 1940 møtte innrullerte mannskap i Fjordane Regiment (IR 10) på Bømoen på Voss. Nær 5000 var med i kampane i Valdres. Flei...

Statuen over brødrene Sars

Monument / Monument
Publisert: 06.06.2001
Author: Harald J. Stavang
Ved Florø by sitt 100-årsjubileum 16. mai 1960 vart det avduka ei dobbeltbyste av brødrene Johan Ernst og Georg Ossian Sars. Den står på ein steinsokk...

Gamle Sande sentrum

Bygd / Village
Publisert: 14.08.2001
Author: Jan Anders Timberlid
Fram til andre verdskrigen låg alle sentrumsfunksjonane på Sande nord for elva, det vil seie at både offentlege og private tenesteytingar låg på Skage...

Krigsgrav i Sandefjord - Thor Nicolay Devig

Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 18.03.2004
Author: Hermund Kleppa
Thor Nicolay Devig (1888-1942) voks opp på Skei i Førde, og reiste for godt ut i verda vel 20 år gammal. Frå 1909 vart han buande i Sandefjord. Under ...

Om kalender og folkeleg tidsrekning

Tilbehøyr / Accessory
Publisert: 27.09.2005
Author: Gunnild Systad
Frå dei tidlegaste tider må mennesket ha søkt etter hjelpemiddel for å fastsette tid. Me veit at alt for fleire tusen år sidan hadde både India, Egypt...

Firdaposten

Avis / Newspaper
Publisert: 20.06.2005
Author: Rolf Orheim Hermund Kleppa
Firdaposten kom ut med to nummer i 1948, som dermed er skipingsåret for avisa. Dei første åra kom Firdaposten ut to gonger for veka. Avisa var frå sta...

Røvomn i Flekke - eldgamal fangstreiskap

Felle / Trap
Publisert: 24.06.2005
Author: Hermund Kleppa
Reven har mange fiendar. Slik har det alltid vore. Mennesket har vore ute etter skinn og skotpremie, og fangstmannen har funne fram til fleire slag fa...

Styrmann frå Florø - på minnetavle i Bergen

Plakett / Plaque
Publisert: 24.01.2006
Author: Hermund Kleppa
I første verdskrigen 1914 - 1918 miste over 2000 norske sjømenn livet i krigsforlis. Det Bergenske Dampskibsselskab (BDS) mista 35 sjøfolk på seks ski...

Gamal grensestein mellom Sunnfjord og Nordfjord

Grensestein / Boundary stone
Publisert: 03.01.2006
Author: Hermund Kleppa
Tett attmed vegen ned mot Førde i sørenden av Breimsvatnet står ein kring to meter høg stein. Han blei reist i 1835 og markerte grensa mellom to futed...

Minnebilete på Ålhus - Johannes D. Sandal

Plakett / Plaque
Publisert: 30.12.2005
Author: Lidvald Klakegg (1941 - ) Hermund Kleppa
Eit stort bilete av Johannes D. Sandal (1878-1907) har fått heidersplass i ungdomshuset Borgja på Ålhus. Sandal var levande interessert i lokalhistori...

Revomn - mykje brukt i Guddal

Felle / Trap
Publisert: 11.01.2006
Author: Bjarne Huseklepp
Bjarne Huseklepp fortel i juleheftet Jul i Sunnfjord (1989) om revefangst med fangstreiskapen r e v o m n. Han var med fyrste gongen som fire-åring fo...

Krigsgrav på Vassenden - Sverre Kvammen

Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 30.12.2005
Author: Hermund Kleppa
Jølster kommune har to krigsgraver. Sverre N. Kvammen dreiv landhandel i Eikåsgrenda. Det tyske prispolitiet var etter han og han måtte fleire gonger ...

Krigsgraver på Shetland - kaptein Kristoffer Lutenthun

Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 17.03.2006
Author: Hermund Kleppa
Den 3. februar 1940 gjekk D/S "Hop" frå Bergen i ballast til England. Båten kom aldri fram Tre veker seinare hadde Firda Folkeblad ei kort melding med...

Vesle Daniel-skulpturen i Dale

Monument / Monument
Publisert: 20.02.2006
Author: Hermund Kleppa
"Det er tre tankar som ligg til grunn for skulpturen av Vesle Daniel. Skulpturen skal minne oss og kommande generasjonar om eit av dei finaste sjømann...

Anna Karina Stang

Musikk / Music Musikkverk / Musical work Person / Person
Publisert: 28.09.1999
Author: Liv Fridtun (1970 - )
Anna Stang (1899-1996) er ein fin representant for songtradisjonen i ytre Sunnfjord. Ho hadde eit allsidig repertoar som femnde om både slåttestev, gj...

Minneplakett om engelskmann på Gallen

Plakett / Plaque
Publisert: 13.03.2006
Author: Hermund Kleppa
I 1984 kom gjekk ei gruppe engelske ungdommar over Jostedalsbreen frå Fjærland til Stardalen i Jølster. 17-åringen Miles Gurzynski skulle óg vore med,...

Michael Sars: En uimodstaaelig Lyst til Naturens Studium

Folk og samfunn
Publisert: 05.06.2020
Author: Anne Helene S. Tandberg og Luis Martell
Det finnes mange grunner for å velge seg et yrke. Michael Sars valgte å bli prest så han kunne fordype seg i zoologien og havets «mærkelige levende dy...

Krigsgrav i Nordalsfjorden - Hilmar Hansen

Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 13.10.2006
Author: Hermund Kleppa
Hilmar Hansen vart arrestert av Gestapo våren 1943. Han døydde i den tyske fangeleiren Vaihingen hausten 1944. Fleire år etter krigen vart han attfunn...

Sogn og Fjordane-Hebridene - Bautasteinar

Historisk monument / Historical monument
Publisert: 17.01.2007
Author: Hermund Kleppa
I 2006 var folk samla til historieseminar i Rivedal. Dei såg nærare på eldgamle bautasteinar. Det er minst 30 i Sogn og Fjordane. Kulturminne av dette...

Likdansen

Religion / Religion
Publisert: 22.01.2007
Author: Nikolai Astrup Hermund Kleppa
Den gamle skikken med å vaka over ein død person, likvake, går tilbake til førhistorisk tid. Skikken heldt seg i mange hundre år etter at kristendomme...

Stalheimskleiva

Veg / Road
Publisert: 03.05.2007
Author: Åsmund Ohnstad
Stalheimskleiva er namnet på vegen i det bratte fjellpartiet inst i Nærøydalen opp til gardane Brekke og Stalheim. Vegen går bratt oppetter ein fjellr...

Lokale eventyr og segner - Sølvbordet i Risevatnet

Sagn / Legend
Publisert: 30.08.2007
Author: Hermund Kleppa
Lokale eventyr og segner er ofte knytte til landskapet. Dei underjordiske skapningane, som tussar og troll og huldrer, budde i fjell og hamrar og haug...

Minnetavle over eidsvollmannen Niels Nielsen

Plakett / Plaque
Publisert: 22.11.2000
Author: Hermund Kleppa
Nordre Bergenhus Amt (Sogn og Fjordane fylke) valde tre representantar til riksforsamlinga på Eidsvoll i 1814. Sokneprest Niels Nielsen i Fjaler var e...

Ei grav - Fredrikke Sophie Christensen

Busetnad, bygd, by
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 03.01.2008
Author: Hermund Kleppa
"Liti og kroki" minnest Tryggve Rishovd, fødd 1916, at Sophie Christensen i fylkesmannsgarden var. Ho budde hjå sonen, fylkesmann I.E. Christensen. "I...

Island - Presidentbesøk i Rivedal i 1955

Busetnad, bygd, by
Besøk / Visit
Publisert: 11.01.2008
Author: Hermund Kleppa
I åra 1955-1961 hadde Sogn og Fjordane tre store besøk frå Island. I 1955 var president Asgeir Asgeirsson framom under ei reise i Noreg, i 1957 var 30...

Minnebilete i Haukedalen - Lærar Sigurd Nesse

Plakett / Plaque
Publisert: 25.06.2008
Author: Hermund Kleppa
Lærar og forfattar Sigurd Nesse kom i 1874 som nyutdanna lærar til Haukedalen. Han var der i tre år. Då han fire år seinare reiste frå bygda, hadde de...

Krossteinen på Bell

Historisk monument / Historical monument
Publisert: 09.07.2008
Author: Hermund Kleppa
Det finst fleire krossforma steinar i Sogn og Fjordane. Dei er minne om då kristendomen vart innførd i Noreg, rundt rekna tida 950-1050. Ein funksjon ...

Tysklandsbrigadens Veteranforbund - Sogn og Fjordane

Foretak / Association
Publisert: 07.07.2008
Author: Hermund Kleppa
I åra 1947-1953 var norske styrkar med i den allierte okkupasjonen av Tyskland. Norske soldatar skulle vera med på å tryggja og byggja freden. På 1980...

Med Kongsberg-knekk i Ormhaugbakken

Sportsanlegg / Sport installation
Publisert: 09.07.2008
Author: Hermund Kleppa
- Det var vel helst den stilen som blei kalla Kongsberg-knekk det gjekk på, fortalde Gunnar Jan Gjerland då han i 2008 var med og synte kvar haukedøle...

Haukedalen forsamlingshus

Bedehus / Chapel
Publisert: 17.07.2008
Author: Hermund Kleppa
I Haukedalen kallar dei bedehuset sitt Forsamlingshuset. Det signaliserer brei bruk, eit hus der folk kjem saman. Ordet samlingshus har óg vore brukt,...

Finnlandsplaketten - eineståande premie i langrenn?

Plakett / Plaque
Publisert: 16.07.2008
Author: Hermund Kleppa
I Haukedalen har dei ein langrenn-premie kan henda ingen andre har maken til: ein Finlands-plakett, - eit vandreskjold Haukedalens Idrottslag vann til...

Norsk rosemåla kiste i England

Kiste / Coffin
Publisert: 14.07.2008
Author: Hermund Kleppa
Herskapshuset Preston Manor i Brighton høyrer med til musea i byen. Mr. og Mrs. Thomas-Stanford var dei siste som residerte der på 1930-talet. Eitt mø...

Bautastein på Følling i Eldalsdalen

Historisk monument / Historical monument
Publisert: 14.07.2008
Author: Hermund Kleppa
Sogn og Fjordane har eit halvt hundre bautasteinar arkeologane omtalar som fornminne, det vil seia at dei truleg er meir enn rundt rekna 1000 år gamle...

The Ladder - Laksetrappa i Osen

Laksetrapp / Salmon ladder
Publisert: 22.07.2008
Author: Charles Thomas-Stanford
Om "den som kan få to aks ut av eit korn, eller grasstrå til å gro der det før berre vaks eitt" fortener hyllest av folket, så er ikkje han som fylte ...

Sogn og Fjordane-Irland: Potts på Osen gard i Bygstad

Person / Person
Publisert: 07.10.2008
Author: Hermund Kleppa
På slutten av 1800-talet var irlendarar med namnet Potts i Bygstad og fiska laks. William Trumperant Potts var med då dei kring 1870 bygde laksetrappa...

Damn! - mislukka kjeksing i Gaula og Årøyelva

Person / Person
Publisert: 02.07.2008
Author: Hermund Kleppa
Ikkje med sine "forfædres kraftige eder" - men med det engelske kraftordet "damn", sette han i, kjeksemannen (eller klepparen) som i 1901 mislukkast m...

Florø sin diktar - Magnus Thingnæs

Person / Person
Publisert: 18.07.2008
Author: Randi Melvær
Magnus Thingnæs vart fødd i 1912 i Florø. Foreldra var Gustav Andreas Thingnæs, fødd i 1878 på Tingnes i Vevring og Nele Larina Madsdtr. Skorpa frå Fl...

Folkemusikk i Gaular

Musikk / Music
Publisert: 27.08.1999
Author: Liv Fridtun (1970 - )
Gaular har i den seinare tida sett seg på folkemusikk-kartet med at det har vakse fram eit levande folkemusikkmiljø. Gaular spelemannslag har vorte ei...

Speglbåt frå Svanøy på Norsk Sjøfartsmuseum

Båt / Boat
Publisert: 30.12.2008
Author: Hermund Kleppa
"Nu hvil deg min båt, du har det fortjent." - Det var i 1961 at ein staseleg speglbåt på Svanøy gjorde si siste ferd, til Norsk Sjøfartsmuseum på Bygd...

Gammal meieribygning på Vassenden

Meieri / Diary
Publisert: 26.05.2009
Author: Hermund Kleppa
På Vassenden i Jølster står det eit lite hus som skil seg ut frå dei andre. Det ligg tett attmed vegen på den smale stripa mellom E39 og Jølstra. Det ...

Mula - gard med samansett næringsgrunnlag

Gardsbruk / Farm
Publisert: 16.06.2009
Author: Arne Aasland
Det er ikkje store bilturen frå Førde til Mula på sørsida av Førdefjorden. Men ein er komen langt frå forretningsbyen når ein står i sjøsprøyt nede i ...

Om namnet Jølster

Kommune / Municipality
Publisert: 17.06.2009
Author: Arne Aasland
Både i Ryghs Norske gaardnavne (1918) og Eivind Vågslids Stadnamntydingar 2 (1974) finn vi tilløp til forklaring av namnet Jølster. Dei knyter seg til...

Jølstra, Anga og Halbrendselva

Elv / River
Publisert: 16.06.2009
Author: Arne Aasland
Desse tre elvane prydar Førdebygda, men kva tyder namna? Til Halbrendselva høyrer og elva Hundsrasta, som ligg i den "bymarka" Førde har fått seg bak ...

Stadnamn i Jølster

Folk og samfunn
Stadnamn Dal / Valley
Publisert: 24.06.2009
Author: Arne Aasland
Stadnamn er kulturminne, men samstundes ord i full dagleg bruk. Frå den rike namnefloraen på Jølst (i Jølster) tar denne teksten fram dei viktigaste d...

Sundane, Sundene eller Åkresundet

Folk og samfunn
Plass / Spot Stadnamn
Publisert: 06.02.2024
Author: Kristian Solvang
Namnet Søndane - i denne artikkelen skriv eg Sundane - finst som teigenamn på innmark på ganske mange gardar, mest i Nordfjord og Sunnfjord. Uttalen e...

Har fjellnamnet Kabusen namn etter eit gammalt klesplagg?

Folk og samfunn
Plass / Spot Stadnamn
Publisert: 06.02.2024
Author: Kristian Solvang
I Haukedalen i Førde ligg eit 980 m høgt fjell med namnet Kabusen. Det er eit merkeleg namn mange lurer på tydinga av. Men namnet er ikkje eineståande...

Dakotabakkane, Gosen, Egypten og Sionsdalen ligg i Stryn! På ein gard i Luster kan du gå frå Jerusalem til Jeriko

Folk og samfunn
Plass / Spot Stadnamn
Publisert: 06.02.2024
Author: Kristian Solvang
Det er faktisk ganske vanleg at stader som treng eit namn, får eit namn som har vore brukt før. Slike stadnamn vert kalla oppkallingsnamn, eit sekundæ...

Alden, Olden og Oldeide

Folk og samfunn
Plass / Spot Stadnamn
Publisert: 06.02.2024
Author: Kristian Solvang
På kysten i Askvoll i Sunnfjord ligg eit kjent landemerke, Alden. Namnet vert brukt både om garden, øya og fjellet (481 moh.), men fjellnamnet kom før...

Kampen for Dalsfjordbrua

Samferdsle
Bru / Bridge
Publisert: 07.07.1999
Author: Kristin Ese
Dalsfjordbrua har vore det mest omdiskuterte samferdsleprosjektet i fylket og skapt stor politisk strid. Utgangspunktet var ønskje om veg på nordsida ...

Langebrua

Samferdsle
Bru / Bridge
Publisert: 07.07.1999
Author: Finn Borgen Førsund
Brua over Jølstra er oppkalla etter handelsmann Hans Christian Fr. Lange, ein av dei som stod føre bygginga av den første brua. Brua har alltid vore e...

Norddalsfjordbrua

Samferdsle
Bru / Bridge
Publisert: 07.07.1999
Author: Gaute Losnegård
I 1987 stod Norddalsfjordbrua ferdig som siste biten i vegsambandet mellom Flora og Bremanger. Arbeidet tok til 1. august 1985 og brua var ferdig til ...

Naustdalstunnelen

Samferdsle
Veg / Road
Publisert: 07.07.1999
Author: Kristin Ese
Dårleg vegstandard og lange reiseavstandar har vore eit problem i Sogn og Fjordane. Byggjinga av den 6 km lange Naustdalstunnelen korta ned reisetida ...

Bruene i Førde

Samferdsle
Bru / Bridge
Publisert: 16.06.2009
Author: Arne Aasland
Førdehistoria handlar om bruer. Langebrua er så å seie føresetnaden for at Førde kunne bli ein tettstad. Dagens sentrale Førde er bunde saman av sju b...

Skredulukke i Stardalen (Heggheim)

Folk og samfunn
Skred / Avalanche
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Året 1868 var eit av dei verste snøskredåra på Vestlandet. Kring 150 menneske omkom. På garden Heggheim i Stardalen vart alle husa råka av raset. 17 m...

Knut L. Sandal

Folk og samfunn
Musikk / Music Musikkverk / Musical work
Publisert: 06.02.2024
Author: Synnøve S. Bjørset
Hardingfelepelemannen Knut L. Sandal (1913-1964) frå Jølster var busett i Bergen, og lydinnspelingar vitnar om ein flott ambassadør for det særmerkte ...

Ingeborg Grytten - salmediktar frå Sunnfjord

Folk og samfunn
Musikkverk / Musical work Person / Person Kvinner og likestilling
Publisert: 14.04.2008
Author: Hermund Kleppa Kvinnestemmer.net
Nordlandspresten Petter Dass er den ruvande skikkelsen i norsk salmedikting på 1600-talet. To vestlands-kvinner er mellom dei andre som skreiv salmar ...

Samlingsheimen ved Storebru

Bedehus / Chapel
Publisert: 28.04.2011
Author: Hermund Kleppa
Bedehuset på Storebru - som har namnet Samlingsheimen - står tett attmed vegkrysset der vegen til Hyen og Nordfjord tek av frå riksvegen mellom Førde ...

Samlingshuset på Nyttingnes

Bedehus / Chapel
Publisert: 02.05.2011
Author: Hermund Kleppa
Nyttingnes ligg ytst på halvøya mellom Eikefjorden og Høydalsfjorden. Fram til 1964 høyrde bygda til dåverande Kinn kommune (1837-1964). Rundt 1950 ha...

Ytterøyane fyr - møte med ein av fyrvaktarane

Fyrlykt / Lighthouse
Publisert: 15.06.2011
Author: Hermund Kleppa
Ytrøyna, ei gruppe øyar, holmar og skjer, ligg nordvest av øya Kinn. På ei av øyane står kystfyret Ytterøyane fyr. Fyret vart sett i drift i 1881 og v...

Om angrepet på ds «Havda» hausten 1944

Slag / Battle
Publisert: 19.03.2015
Author: Hermund Kleppa
Under 2. verdskrigen vart fem passasjerskip i rute på kysten av Sogn og Fjordane angripne av allierte stridskrefter; «Ryfylke», «Sanct Svithun», «Fram...

SS «Empress of Ireland»-forliset 1914 – Peder Bjordal overlevde

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Den 28. mai 1914 kolliderte det norske lasteskipet «Storstad» med det canadiske passasjerskipet «Empress of Ireland». Samanstøyten var katastrofal. At...

Florø – stoppestad for Hurtigruta

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
År 2015 er Florø ein av dei 34 faste stoppestadene til Hurtigruta på strekninga Bergen – Kirkenes; den første etter Bergen på nord og den siste før Be...

Sildestim-statuen i Florø

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Det er mangt og mykje å leggja merke til på ein rusletur langs hamneområdet i Florø; Fugleskjerskaia, venterom, rutebåtar, hus og bygningar, bryggjer ...

Florø folkeskole

Skulehus / School building
Publisert: 06.02.2024
Author: Annette Langedal Holme
13. desember 1918 vart ein dramatisk skuledag for elevane på Florø folkeskole. Midt i skuletida tok det fyr på lærarrommet i andre høgda og på kort ti...

Nils Furnes

Musikk / Music Musikkverk / Musical work
Publisert: 06.02.2024
Author: Synnøve S. Bjørset
Hardingfelespelemann Nils Furnes (1901-1990) kom frå Bygstad i Gauler, men var busett i Bergen....

Johannes Holsen

Musikk / Music Musikkverk / Musical work
Publisert: 06.02.2024
Author: Synnøve S. Bjørset
Spelemann frå Viksdalen, busett i Førde, med alderdomelege hardingfeleslåttar og svingande dansespel....

Jekt «Norma» forliste vest av Alden 1898

Ulukke / Accident
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«Jægten kantrede Mandag Morgen Kl. 7 tvers af Alden. Et Mandskab omkom. En engelsk Lastedamper bjerget os igaarmorges (Tirsdag) Kl. 5 ½.». Dette stod ...

Om Ansgar Broholm - krigsseglar frå Florø

Minne / Reminder
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
«En krigsseiler er betegnelsen på et besetningsmedlem om bord i norske handelsskip under de to verdenskrigene» (Store norske leksikon). Ansgar Broholm...

To skipsanker på «utstilling» i Florø

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Ei byvandring i Florø har mange spennande stoppestader. Ein har adresse Torggata, framfor hovudinngangen til Sparebanken Sogn og Fjordane. Her ligg to...

Hurtigruteskipet DS «Finmarken i tida april-juni 1940

Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Tysdag kveld, 7. mai 1940, styrde hurtigruteskipet DS «Finmarken» ut Nordfjord etter å ha lege gøymt i Hyen frå 12. april, - «med syv manns besetning,...

Kristian Eikås

Publisert: 06.02.2024
Author: Per Olav Bøyum
Kristian Eikås var drivkrafta bak opprettinga av Heimeyrkeskulen i Jølster, og stod sentralt i fornyinga av handverk og formgjeving i bygda....

Bergingsdåd i Nordsjøen 1883 og påskjønning 50 år etter – T.B. Davis

Ulukke / Accident
Publisert: 20.03.2013
Author: Hermund Kleppa
Hausten 1933 hadde Firda Folkeblad ei etterlysing: «Kva sunnfjording var med skonner «Urda» til England i 1883? (…) fyrenamnet hans skulde vera Rasmus...

Astrup-steinen

Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
"NIKOLAI ASTRUP 1880-1928" Det står innhogge på Astrup-steinen i det gamle prestegardstunet på Ålhus. "Soleis skal óg han sjølv og livsverket hans for...

Då hurtigruteskipet ds «Haakon VII» forliste i 1929

Ulukke / Accident
Publisert: 16.03.2015
Author: Hermund Kleppa
Hausten 1929 grunnstøytte DS «Haakon VII» ved Stavenes i Sogn og Fjordane. 18 menneskeliv miste livet, og båten vart seinare kondemnert. Denne artikke...

Då hurtigrutskipet "Astræa" grunnstøytte i 1910

Ulukke / Accident
Publisert: 09.03.2015
Author: Hermund Kleppa
Vinteren 1910 grunnstøytte DS «Astræa» ved Stabben fyr i Sogn og Fjordane. Ingen menneskeliv gjekk tapt, men båten sokk og vart seinare kondemnert. De...

Grunnlovsjubileum – 1814 i Jølster prestegjeld

Jubileum / Anniversary
Publisert: 13.11.2014
Author: Per Olav Bøyum
1814 – merkeår i Noregssoga: Kielfreden, prins Christian Frederik midtpunkt for norsk sjølvstenderørsle, stormannsmøtet på Eidsvoll, særskild bededag ...

Gustav Indrebø - ein av dei store innan stadnamn- og målarbeid

Folk og samfunn
Publisert: 01.07.2024
Author: Randi Melvær
Sogn og Fjordane har fostra ein av dei store innan stadnamn- og målarbeid: Gustav Indrebø. Han var ein intelligent og stillfarande mann som i periodar...

Florø Sjukehus

Sjukehus / Hospital
Publisert: 25.11.2002
Author: Finn Borgen Førsund
Det første fylkeskommunale sjukehuset i Sogn og Fjordane stod ferdig i Florø i 1933. Det hadde sitt grunnlag i det gamle Raudekross-sjukehuset frå 192...

Grunnlovsjubileum – 1814 Ytre Holmedal prestegjeld

Jubileum / Anniversary
Publisert: 15.05.2014
Author: Kjerstin Risnes
I løpet av fire månader gjekk Noreg frå union med Danmark til sjølvstende med Grunnlov og valt konge. Alt som eit opprør mot Kielfreden 14.januar der ...

Grunnlovsjubileum – 1814 i Kinn prestegjeld

Jubileum / Anniversary
Publisert: 13.06.2014
Author: Randi Melvær
Kva gjekk føre seg lokalt i Kinn prestegjeld i 1814? Valet til grunnlovsforsamlinga på Eidsvoll starta i prestegjeldet med utpeiking av to valmenn til...

Hestadgrend bedehus og Hestadgrend indremisjon

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 09.04.2008
Author: Albert Kirkeli
"Hestadgrend Indremisjon og Hestadgrend bedehus heng nøye saman". Det skreiv Arne Kirkeli i 2008 i ei utgreiing om bedehuset i Hestadgrend. Han la ved...

Holsen bedehus

Tru og livssyn
Bedehus / Chapel
Publisert: 13.11.2008
Author: Hermund Kleppa
Bedehuset i Holsen står tett attmed riksvegen på garden Fleten om lag ein kilometer utom kyrkja. Huset stod ferdig i 1908. Det var eit eldre skulehus,...

Kunstnaren Kjartan Slettemark

Person / Person
Publisert: 18.11.2002
Author: Rolf Braadland
Kjartan Slettemark er fødd i 1932 på garden Slettemark i Naustdal kommune. Han er son til Jakob Slettemark og Brita Eimhjellen. Slettemark er ein av d...

Tuntreet på Skorpeidet - minnetre om ein krigsseglar

Plante / Plant
Publisert: 20.02.2004
Author: Malvin Toft Hermund Kleppa
''Tett ved stova stod ei bjørk so brei / der hadde skjorene sitt gamle reir,'' syng Ivar Aasen i songen sin Gamle garden. Før i tida hadde dei fleste ...

Minnestein over Dannebrogsmann i Årdal

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 02.10.2000
Author: Hermund Kleppa
Jølster har to Dannebrogsmenn, Nils Olsson Årdal og Per Kleppe. Dannebrogsmenn var soldatar som var med i "Svenskekrigen" 1807-1814 og som vart dekore...

Eilivane i Naustdal

Person / Person
Publisert: 07.07.1999
Author: Harald Jarl Runde
I mellomalderen kom ei av dei mektigaste ættene i Noreg frå Naustdal. Rett nok har fagfolk drøfta om dei "Dei tre Eilivane" kom frå Naustdal i Sunnfjo...

Folkemusikk i Naustdal

Musikkinstrument / Musical Instrument Musikk / Music
Publisert: 07.07.1999
Author: Liv Fridtun (1970 - )
Naustdal har rike tradisjonar i tradisjonsmusikk. Kor langt attende desse går er det ingen som veit i dag. Ein finn skriftlege kjelder tilbake til slu...

Krigsgrav i Årdal i Jølster - Ragnvald S. Heggheim

Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 30.12.2005
Author: Hermund Kleppa
Ragnvald S. Heggheim frå Jølster vart drepen då allierte fly bomba Laksvåg 4. oktober 1944. Han var garveriarbeidar på Kleivedals lærfabrikk som vart ...

Krigsgrav i Førde - Torberg Haaland

Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 03.02.2003
Author: Hermund Kleppa
Ingeniør og fenrik Torberg Haaland var den eine av to frå Førde kommune som fall for fedrelandet under andre verdskrigen. Han vart gravlagd på kyrkjeg...

Viking - Førde si gamle storstove

Forsamlingshus / Assembly house
Publisert: 17.06.2009
Author: Arne Aasland
I eit omskifteleg bysentrum er huset Viking ein av bygningane som har halde stand i opphavleg form, frå 1927. Huset rommar framleis Førde Ungdomslag. ...

Prestegarden i Førde

Gardsbruk / Farm
Publisert: 07.07.1999
Author: Torkjell Djupedal
Prestegarden i Førde har truleg alltid lege på staden der den gamle prestebustaden framleis står, 350 m søraust for kyrkja på kanten av ein terrasse. ...

Hjalmar Christensen - kulturkritikar og forfattar frå Førde

Person / Person
Publisert: 07.07.1999
Author: Finn Borgen Førsund
Hjalmar Christensen var kulturkritikar og forfattar frå Førde. Han utfalda størst aktivitet i hovudstaden, men heldt ved like sine røter til heimbygda...

Brulandsfossen - ein arbeidshest for Førde

Foss / Waterfall
Publisert: 16.06.2009
Author: Arne Aasland
Brulandsfossen i Jølstra er største fossen nær Førde sentrum og ein arbeidshest for Førdebygda. Frå jul 1914 leverte fossen elektrisk straum til Førde...

Minnestein på krigsgrav i Naustdal - Halvdan Ottar Sæla

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 29.03.2005
Author: Hermund Kleppa
Tretten soldatar frå Sogn og Fjordane miste livet under felttoget i Valdres i slutten av april 1940. Halvdan Sæla fall 28. april. Han vart gravlagd i ...

Landabryggja - jektebryggje i Førde sentrum

Kai / Quay
Publisert: 16.06.2009
Author: Arne Aasland
Hafstad på sørsida av Jølstra utfordra Sjøahola som handelsplass sist på 1700-talet. Men ”funnet” av ei eldre jektebryggje på Hafstad i 2007 kan tyde ...

Gåtefull merkestein i Førde i Jølster

Grensestein / Boundary stone
Publisert: 11.01.2006
Author: Hermund Kleppa
Det står ein temmeleg spesiell merkestein i skiljet mellom to gardsbruk i Førde i Jølster. På eine sida er det måla på gards- og bruksnummer og årstal...

Minnestein over Ragnar Melvær

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 05.09.2001
Author: Hermund Kleppa
"Ungdom reiste denne steinen i takksemd for truskapen din mot gode framtak", er innhogge på minnesteinen over Ragnar Melvær på kyrkjegarden i Florø, a...

Vik kyrkje

Tru og livssyn
Kyrkje / Church
Publisert: 24.02.2003
Author: Margrethe Henden Aaraas Sigurd Vengen Anders Gjerde
Vik kyrkje er ei langkyrkje i tre som står på Flatbygdi i Vik kommune. Kyrkja, som har 450 sitjeplasar, vart vigsla 23. august 1877 av biskop Peder He...

Minne om motstandsmannen Atle Svardal

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 04.11.2009
Author: Hermund Kleppa
Tysdag 13. mars 1945 fall løytnant Atle Svardal i skotveksling med Gestapo-menn og tyske soldatar. Han var vaktmann på ein illegal radiosendar i fjell...

Pernille Caroline Pedersdotter Strand - ei emigranthistorie

Folk og samfunn
Slekt / Family Utvandring / Emigration
Publisert: 21.02.2025
Author: Anett Ytre-Eide
Pernille Caroline Pedersdotter Strand står på Festningskaien i Bergen med fire av døtrene sine, dei skal til Amerika. Det er den 22. februar 1901.&nbs...

Minnestøtte i Florø over falne i krigsåra 1939-1945

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 11.10.2000
Author: Hermund Kleppa
I parken ved Florø kyrkje står eit ruvande minnesmerke over falne i krigsåra 1939-1945. "Våre falne fortener eit verdig minnesmerke", stod det i oppro...

Steintreet - monument til minne om Martin Luther Storm

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 09.07.2008
Author: Hermund Kleppa
"Di meir han hadde studert Storm, di meir hadde han sett det vonlause i å avbilde han berre i som ein byste. I staden måtte minnesteinen også tale om ...

Minnestein ved Stavang kyrkje over falne

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 11.10.2000
Author: Hermund Kleppa
Attmed vegen inn til kyrkja i Stavang står ein minnestein over falne. Fem namn er innhogde i den vel to meter høge natursteinen. Tre av dei omkom i kr...

Minnestein over Erik Kjøsnes

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 11.10.2000
Author: Hermund Kleppa
Erik Kjøsnes frå Jølster var under krigen 1940-1945 busett i Bergen. Han kom med i motstandsrørsla, vart arrestert i 1941 og seinare send til Tyskland...

Minnestein over Johannes K. Årseth

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 11.10.2000
Author: Hermund Kleppa
Den 23. april 1940 fall Johannes Årseth frå Gaular i nærleiken av huset til Nordsinni Ungdomslag i Nordre Land. Han vart gravlagd ved Nordsinni kyrkje...

Minnestein på grava til jordbruksskulestyrar Martin Luther Storm

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 03.02.2003
Author: Hermund Kleppa
Martin Luther Storm, f. 1836, er ein av dei store i landbrukssoga til Sogn og Fjordane. Då fylket la ned landbruksskulen på Mo i 1870, kom Storm inn s...

Sivle-minnesmerke utanom Sogn og Fjordane

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 23.08.2002
Author: Hermund Kleppa
Det er reist minst seks minnesmerke over Per Sivle. Eitt står på fødestaden i Flåm, Aurland; dei fem andre på Stalheim, på Voss (2), på Strømsgodset k...

Minnestein over lekpredikanten Anders Redal

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 17.01.2002
Author: Hermund Kleppa
På kyrkjegarden ved Vevring kyrkje står ein gravstein til minne om haugianaren og lekpredikanten Anders Redal. Steinen vart avduka hausten 1935. I tal...

Minnestein i utmarka over lærar Sigurd Huus

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 19.01.2004
Author: Hermund Kleppa
Sommaren 2003 gjekk ei turgruppe i Naustdal til Reiakvamsstølen og Horstadstølen. På vegen stogga dei ved ein stein oppsett til minne om ein mykje avh...

Minnestein på krigsgrav på Reksta - skipsførar Bernhard Reksten

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 13.04.2005
Author: Hermund Kleppa
Våren 1942 gjekk 10 norske skip ut frå Gøteborg med kurs for England. Berre to greidde å bryta den tyske blokaden. Fleire skip vart søkkte av eigne ma...

Minnestein på krigsgrav i Guddal - Hans Thuland

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 29.03.2005
Author: Hermund Kleppa
Hans S. Thuland frå Guddal døydde under kampane i Valdres i april 1940. Han vart førd heim og gravlagd på kyrkjegarden i heimbygda. Ungdomslaget reist...

Minnestein på krigsgrav i Flå - Ingvald Jakob Oppedal

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 04.05.2005
Author: Hermund Kleppa
På kyrkjegarden ved Flå kyrkje står ein minnestein på grava til to soldatar som fall i kamp med tyske styrkar i april 1940. Ein av dei var Ingvald Jak...

Minnestøtte ved Gulsvik om krigshending

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.01.2004
Author: Hermund Kleppa
Den 25. og 26. april 1940 gjekk tyske styrkar til åtak på ei norsk forsvarsstilling ved Gulsvik i Hallingdal. Ingvald Jakob Oppedal frå Viksdalen i Ga...

Minnestein på grava til sokneprest Christian Astrup

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 04.01.2006
Author: Hermund Kleppa
Christian Nicolaisen Astrup, far til kunstmålaren, var prest i Jølster frå 1883 til 1916. Han døydde i 1920 og blei gravlagd ved Ålhus kyrkje. I 1934 ...

Minnestein over Johannes Haarklou

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 04.12.2001
Author: Hermund Kleppa
Johannes Haarklou (1847-1925), fødd på Hårklau i Haukedalen, er ein av dei mest allsidige komponistane Norge nokon gong har hatt. Han studerte m.a. i ...

Minnestein om elveregulering

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 10.01.2006
Author: Hermund Kleppa
Nede i Førde ved sørenden av Breimsvatnet står det oppsett tre steinar langs vegen, - lengst oppe ein gamal grensestein, deretter ein stor stein med N...

Island - Minnesmerke over Ingolv Arnarson i Rivedal

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 03.01.2008
Author: Hermund Kleppa
I åra 1955-1961 hadde Sogn og Fjordane tre store besøk frå Island. I 1955 var president Asgeir Asgeirsson framom under ei reise i Noreg, i 1957 var 30...

Minnestein over lærar og klokkar Gjert Aarnæs

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 04.12.2007
Author: Hermund Kleppa
Gjert Aarnæs frå Viksdalen var lærar i Viksdalen frå 1876 til han døydde i 1910. Han var folkeopplysar, politikar, fråhaldsmann, målreisar og misjonsv...

Minnestein om brøytestikka

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 18.11.2008
Author: Hermund Kleppa
På rasteplassen Svidalsneset attmed Jølstravatnet står det ein minnestein om "den første brøytestikka i Noreg". Det var vegoppsynsmann John G. Aase fr...

Minnestein over redaktør Lorentz Nybø

Folk og samfunn
Gravstein / Gravestone Person / Person
Publisert: 03.06.2009
Author: Hermund Kleppa
Den 28. desember 1912 hadde Nordre Bergenhus Folkeblad ei lita notis der det stod: "Minnesmerke paa gravi til Lorentz Nybø. Voss maallag, Voss ungdoms...

Island - Ingolv Arnarson-minnesmerket på Ingolvshøgdi

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 21.07.2001
Author: Hermund Kleppa
Ingolv Arnarson frå Dalsfjorden i Sunnfjord var den fyrste landnàmsmannen på Island. Etter Landnàmabok kom han til Island i 874. Det finst tre Ingolv-...

Minnesmerke på Island - over falne nordmenn

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 11.01.2008
Author: Hermund Kleppa
På ein kyrkjegard i Reykjavik står eit minnesmerke over nordmenn som fall på Island under verdskrigen 1939-1945. Ein av dei var Odd Batalden frå Florø...

Minnestøtte på Bringelandsåsen over allierte flygarar

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 22.06.2009
Author: Hermund Kleppa
Fredag 9. februar 1945 gjekk ein alliert flystyrke til åtak på tyske skip i Førdefjorden. Mange allierte fly blei skotne ned og 14 av dei allierte fly...

Minnestein over Eystein Gjelsvik

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 25.02.2011
Author: Hermund Kleppa
”Han var den fremste strateg og utøvar av bureisingsarbeidet i si tid.” Eystein Gjelsvik, jordbruksmann, fødd i Vevring, leiar for bureisingsselskapet...

Vegminnestein i Standal - og kjelder til veghistorie

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 29.06.2005
Author: Odd Standal Hermund Kleppa
I skiljet mellom Øvre Standal og Nedre Standal står ein vegminnestein. Det står innhogge årstalet 1904 på den og talet 230. Hausten 2003 sende Odd Sta...

Minnesmerke over Spania-kjemparen Martin Schei

Folk og samfunn
Publisert: 06.02.2024
Author: Hermund Kleppa
Denne artikkelen greie for to minnesmerke Martin Schei er med på – utanom heimfylket hans....

Minnestein om ulukke på vegen Voss-Gudvangen

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 10.02.2001
Author: Hermund Kleppa
Ein julidag i året 1896 for ein hesteskyss med 3 menneske utfor vegen og ned i Oppheimsvatnet. To amerikanske turistar drukna. Fjorten dagar seinare k...

Minnestøtte på Skei over tonekunstnaren Anders Viken

Folk og samfunn
Monument / Monument Musikk / Music Musikkverk / Musical work
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Jonsokaftan 1998 vart tonekunstnaren Anders Viken heidra med minnestein. Det var Jølster kommune som på denne måten ønskte å markera hundreårsminnet f...

Minnestein over vegbyggjar Per A. Sægrov

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Sommaren 1975 reiste Jølster kommune ein minnestein på Kjøsnessanden. Dei ville heidra mannen som bygde den fyrste køyrevegen langs nordsida av Kjøsne...

Minnesteinen over Audun Hugleikson

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 11.10.2000
Author: Hermund Kleppa
"Namnet Audun Hugleikson rita i norsk gråstein for all framtid." Det var overskrifta i Firda på reportasjen frå avdukinga av minnesmerket på Ålhus i 1...

Minnestein over Per Kleppe

Folk og samfunn
Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
På den tidlegare bygselplassen Lyngneset under Dvergsdalen i Jølster står det ei minnestøtte over Dannebrogsmannen Per Kleppe. Per vart dekorert med e...

Veg mellom Førde og Naustdal

Samferdsle
Veg / Road
Publisert: 07.07.1999
Author: Kristin Ese
Vegsambandet mellom Førde og Naustdal vart påbyrja i 1911. Små løyvingar gjorde at vegen først var ferdig i 1936. Vegen var første del i vegsambandet ...

Løkeland hermetikkfabrikk på Atløy

Næring og handverk
Fabrikk / Factory
Publisert: 01.10.2001
Author: Finn Borgen Førsund
Verksemda vart etablert av Sigurd Løkeland i 1922. Hovudproduktet har vore hermetisert krabbe, naturell eller som postei. Til ut på 1960-talet vart kr...

Hermetikkfabrikken på Askvoll

Næring og handverk
Sunnfjord Fabrikk / Factory Fiske / Fishing
Publisert: 07.07.1999
Author: Finn Borgen Førsund
Då Norway Foods sin hermetikkfabrikk på Askvoll vart avvikla i 1992, hadde produksjonen av sardinar vart lenger i Askvoll enn i nokon stad i Sogn og F...

Hermetikkfabrikk i Sauesund

Næring og handverk
Fabrikk / Factory
Publisert: 01.10.2001
Author: Finn Borgen Førsund
Det var i Askvoll produksjon av krabbehermetikk tok til og fekk størst omfang på kysten av Sogn og Fjordane. Her er òg eit godt område for krabbefiske...

Helle fabrikker

Næring og handverk
Fabrikk / Factory
Publisert: 07.07.1999
Author: Finn Borgen Førsund
Helle Knivfabrikk vart starta opp i 1932, og i 1987 var femti mann i arbeid her. I 1966 fusjonerte dei to bedriftene S&S Helle Knivfabrikk og Stan...

Sunnfjord Hotell

Næring og handverk
Losji / Accommodation
Publisert: 07.07.1999
Author: Finn Borgen Førsund
Sunnfjord Hotell vart opna i 1968. Initiativet var lokalt, mange mindre lokale aksjonærar stod bak, og Førde sine innbyggjarar har alltid vore ei vikt...

Førde hotell

Næring og handverk
Losji / Accommodation
Publisert: 07.07.1999
Author: Torkjell Djupedal
Førde Hotell er i dag nummer 2-hotellet i Førde, men har lengst tradisjonar. På gamle foto frå Førde er hotellet nesten alltid med, både sidan det låg...

Spelemannen Nils Furnes

Folk og samfunn
Musikk / Music Person / Person
Publisert: 28.09.1999
Author: Liv Fridtun (1970 - )
Nils Furnes hadde sin speletradisjon mest etter farbroren Ola Nos frå Gaular. Seinare var Furnes ein av dei som flytte til Bergen og var med og skipa ...

Kanalen gjennom Florø-eidet

Samferdsle
Kanal / Canal
Publisert: 07.07.1999
Author: Harald J. Stavang
Før byen Florø vart etablert i 1860, var handelen på Florelandet lokalisert i Gaddevågen og på Eidet. I 1872/73 vart det minert og bygt ein kanal gjen...

Baldersteinen

Museum, natur- og kulturvern
Historisk monument / Historical monument Minne / Reminder
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Baldersteinen er det offisielle namnet på ein nær 8 meter høg bautastein like ved den nye kyrkjegarden i Leikanger. I sitt slag skal han vera ein av d...

Bauta over Stårheimsætta

Folk og samfunn
Minne / Reminder Monument / Monument
Publisert: 07.07.1999
Author: Hermund Kleppa
Like ved kyrkja på Stårheim står ein høg bautastein. På ei bronseplate er skrive kven støtta er reist til minne om og i tillegg er innhogd ein bispest...

Krigsminne på Florølandet

Folk og samfunn
Krigsplass / War site Minne / Reminder
Publisert: 07.07.1999
Author: Kjell-Ragnar Berge
Først våren 1942 starta det store innrykket av tyske soldatar på Florølandet, og på same tid starta også ei større utbygging av forsvarsverk. I løpet ...

Gjestgjevarstaden Hellevik

Næring og handverk
Grend / Hamlet
Publisert: 14.02.2002
Author: Anders Gjerde
Garden Hellevik ligg ved Stongasundet like nord for Stavang i Flora kommune. Frå slutten av 1600-talet til sist på 1800-talet vart det drive gjestgive...

Gjestgjevarstaden Sauesund

Næring og handverk
Losji / Accommodation
Publisert: 07.07.1999
Author: Anders Gjerde
I likskap med mange andre losjistader ligg Sauesund ved eit sund. Den gamle gjestgjevarstaden ligg på Atløy, i Askvoll kommune, med utsikt over det sm...

Hermetikkfabrikken på Grytøyra

Næring og handverk
Fabrikk / Factory
Publisert: 23.01.2002
Author: Finn Borgen Førsund
Det starta med produksjon av krabbehermetikk, men etter kvart vart sardinproduksjonen viktigast. Etter omstruktureringa innanfor hermetikkindustrien v...